Pozew przeciwko Google Ireland na 10 000 000 zł

Skala

Dlaczego to nie jest drobiazg jednej firmy

Gdyby chodziło o jedną wizytówkę, byłaby to sprawa do zgłoszenia i tyle. Problem polega na tym, że mechanizm jest ten sam dla każdej firmy w Polsce - a skutki ponosi ten, kto akurat komuś zawadza.

Dla mikrofirmy wizytówka bywa całym marketingiem. Zakład fryzjerski, warsztat, gabinet, lokal gastronomiczny - dla nich pozycja w wynikach lokalnych to nie jest jeden z kanałów, tylko podstawowy sposób, w jaki klienci ich znajdują. Zmiana nazwy albo kategorii potrafi odciąć tydzień zamówień.

Zgłoszenie nie jest rozwiązaniem systemowym. Nawet gdy treść zostaje przywrócona po interwencji, nic nie stoi na przeszkodzie, żeby ktoś zmienił ją ponownie za miesiąc. Przedsiębiorca zostaje z obowiązkiem pilnowania własnych danych w cudzym systemie, bez narzędzia, które by je zabezpieczyło.

Przewaga informacyjna jest po jednej stronie. Firma nie wie, kto zaproponował zmianę, nie dostaje pełnej historii edycji i nie ma trybu, w którym raz przedstawiony dokument rejestrowy przesądza sprawę na przyszłość. To jest asymetria, której pojedynczy przedsiębiorca nie wyrówna sam.

Dlatego robi to fundacja, a nie pojedyncza firma. Sprawa o zasadę przeciwko podmiotowi tej wielkości wymaga pieniędzy, czasu i odporności na przewlekłość. Pojedynczy przedsiębiorca zwykle rezygnuje po pierwszym rachunku od prawnika - i to jest dokładnie ten mechanizm, który sprawia, że nikt takich spraw nie prowadzi.

Czego chcemy realnie. Żeby przedsiębiorca mógł raz potwierdzić dane dokumentem rejestrowym i mieć pewność, że nikt z zewnątrz ich nie zmieni. Żeby nazwa w panelu i nazwa w wynikach były tą samą nazwą. Żeby każda zmiana w cudzej wizytówce była widoczna dla właściciela, zanim wejdzie w życie.

Kwota ma znaczenie i mówimy o tym wprost. Dziesięć milionów złotych to wartość, przy której sprawa przestaje być kosztem obsługi prawnej, a zaczyna być tematem do rozważenia. Zbyt niska wartość przedmiotu sporu przy tej skali podmiotu oznacza w praktyce brak zainteresowania drugiej strony.

Najczęstsza wątpliwość

Czy spółkę z Irlandii można pozwać przed polskim sądem

To jest pierwsze pytanie, jakie pada, i odpowiedź brzmi: tak. Nie jest to teza odważna ani nowatorska - wynika z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości i została już zastosowana przez polskie sądy wobec samego Google.

Punkt wyjścia: rozporządzenie Bruksela I bis. Zgodnie z art. 7 pkt 2 rozporządzenia (UE) nr 1215/2012 osobę mającą siedzibę w jednym państwie członkowskim można pozwać w innym państwie - przed sąd miejsca, w którym nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę. W orzecznictwie przyjmuje się, że obejmuje to zarówno miejsce zdarzenia, jak i miejsce, w którym szkoda się urzeczywistniła.

eDate Advertising i Martinez. W wyroku z 25 października 2011 r. w połączonych sprawach C-509/09 i C-161/10 Trybunał przyjął, że przy naruszeniach dokonanych w internecie poszkodowany może dochodzić całości szkody przed sądem państwa, w którym znajduje się jego centrum interesów. To jest odstępstwo od zasady rozproszenia roszczeń, wypracowanej wcześniej w sprawie Shevill.

Bolagsupplysningen i Ilsjan - kluczowe dla firm. Wyrok z 17 października 2017 r. w sprawie C-194/16 rozciągnął tę zasadę na osoby prawne: przedsiębiorca może wytoczyć powództwo o naprawienie całości szkody przed sądem państwa, w którym znajduje się centrum jego interesów. Dla firmy prowadzącej działalność w Polsce, obsługującej polskich klientów i tu ponoszącej szkodę, tym miejscem jest Polska.

Google Spain. W wyroku z 13 maja 2014 r. w sprawie C-131/12 Trybunał przesądził, że operator wyszukiwarki podlega prawu unijnemu w zakresie działalności prowadzonej na terytorium Unii, i odrzucił argument, że decyduje o tym lokalizacja serwerów.

Polska praktyka: sprawa przedsiębiorcy z Olsztyna. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, przyjmując między innymi, że o odpowiedzialności decyduje umiejscowienie serwerów poza Polską. Sąd Apelacyjny w Warszawie zmienił to rozstrzygnięcie: uznał, że spółka Google podlega jego jurysdykcji, nakazał usunięcie odnośnika z wyników wyszukiwania i zasądził zadośćuczynienie. W ustnych motywach powołał się na wyrok w sprawie Google Spain.

Kierunek utrzymuje się w najnowszym orzecznictwie. Sąd Najwyższy w postanowieniu z 18 lutego 2025 r. uchylił rozstrzygnięcie odrzucające pozew z powodu braku jurysdykcji krajowej w sprawie dotyczącej publikacji w internecie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sądy nie traktują więc zagranicznej siedziby jako automatycznej przeszkody.

Co to oznacza praktycznie. Argument „mamy siedzibę w Irlandii, więc nie tutaj" nie jest argumentem, który zamyka sprawę. Spór o jurysdykcję trzeba jednak przewidzieć jako pierwszy etap procesu, bo tak wygląda standardowa linia obrony - i dlatego budżet musi obejmować również ten etap.

Zastrzeżenie, które musi paść. Powyższe to opis stanu orzecznictwa, a nie gwarancja wyniku. Każda sprawa oceniana jest indywidualnie, a to, że sąd uzna swoją jurysdykcję, nie przesądza jeszcze o uwzględnieniu żądań.

Uczciwie

Czym ryzykujemy i co może pójść nie tak

Zbiórka na proces różni się od zbiórki na sprzęt jedną rzeczą: może się skończyć przegraną, a pieniądze i tak zostaną wydane. Kto wpłaca, powinien o tym wiedzieć przed wpłatą, a nie dowiedzieć się z komunikatu po wyroku.

Sprawę można przegrać. W całości albo w części. Sąd może uznać, że mechanizm sugerowanych zmian mieści się w granicach prawa, że szkoda nie została wykazana w żądanej wysokości albo że odpowiedzialność ponosi kto inny. Nie obiecujemy wygranej i nie znamy nikogo, kto uczciwie mógłby ją obiecać.

Można przegrać na etapie jurysdykcji. Mimo orzecznictwa opisanego wyżej sąd może ocenić okoliczności inaczej. Wtedy postępowanie kończy się bez rozpoznania istoty sprawy, a poniesione koszty nie wracają.

Przy przegranej dochodzą koszty strony przeciwnej. Przegrywający zwraca wygrywającemu koszty procesu, w tym koszty zastępstwa procesowego. Przy tej wartości przedmiotu sporu jest to kwota istotna i musi być uwzględniona w ocenie ryzyka.

To potrwa lata, nie miesiące. Spór o jurysdykcję, postępowanie dowodowe, opinie biegłych i druga instancja to w polskich realiach horyzont kilkuletni. Nie będzie comiesięcznych sensacji - będą okresy, w których przez pół roku nie wydarzy się nic poza wymianą pism.

Wartość dochodzona nie jest wartością spodziewaną. Dziesięć milionów to wartość przedmiotu sporu, a nie kwota, której zasądzenia oczekujemy jako pewnika. Sądy w sprawach o naruszenie dóbr osobistych i czyny nieuczciwej konkurencji zasądzają zwykle kwoty istotnie niższe od żądanych.

Możliwa jest ugoda. Jeżeli druga strona zaproponuje zmianę mechanizmu - trwałą weryfikację danych dokumentem rejestrowym i zgodność nazwy w panelu z nazwą w wynikach - to jest to cel tej sprawy i nie będziemy udawać, że chodziło o pieniądze. O każdej takiej propozycji poinformujemy darczyńców.

Dlaczego mimo to warto. Bo alternatywą jest stan, w którym nikt takiej sprawy nie prowadzi, bo dla pojedynczej firmy jest za droga. Sprawa przegrana też ustala coś istotnego: pisemne uzasadnienie sądu opisujące, dlaczego taki mechanizm jest dopuszczalny, jest materiałem, na którym da się oprzeć wystąpienia do organów i kolejne działania.