Otwiera się w nowej karcie

Media relations · Fundacja Usuwanie Hejtu

Przygotowanie FAQ dla mediów

Dziennikarze zadają w kółko te same pytania - i to te niewygodne. FAQ dla mediów to gotowe, uzgodnione odpowiedzi, dzięki którym nikt w firmie nie improwizuje pod presją, a wszyscy mówią dokładnie to samo.

Najcenniejsza część takiego dokumentu to odpowiedzi na pytania, o których nikt w firmie nie chce myśleć.

2
wersje: publiczna i wewnętrzna dla zespołu
15 min
tyle zajmuje odpowiedź, gdy dokument już istnieje
12
elementów dobrze przygotowanego FAQ dla mediów
0
improwizacji przy telefonie od redakcji

Definicja

Czym jest FAQ dla mediów

FAQ dla mediów to zestaw uzgodnionych odpowiedzi na pytania, które redakcje zadają najczęściej - łącznie z tymi, na które nikt w firmie nie ma ochoty odpowiadać. Powstaje wcześniej, na spokojnie, i służy do tego, żeby w trudnym momencie nikt niczego nie wymyślał.

To narzędzie zaskakująco proste i zaskakująco rzadko przygotowywane. Firmy potrafią mieć rozbudowaną strategię komunikacji i nie mieć spisanej odpowiedzi na pytanie, które pada przy każdej rozmowie z dziennikarzem.

Wartość FAQ dla mediów bierze się z dwóch rzeczy. Po pierwsze z czasu: gdy dokument istnieje, odpowiedź na telefon od redakcji zajmuje kilkanaście minut zamiast pół dnia uzgodnień. Po drugie ze spójności: wszyscy w firmie mówią to samo, więc nie powstają sprzeczności, które są gotowym materiałem na kolejny tekst.

Najważniejsza część takiego dokumentu to nie odpowiedzi na pytania łatwe. To te trudne - o ceny, o zwolnienia, o sprawę sądową, o zarzut, który krąży w branży od dwóch lat.

  • 01
    Pytania się powtarzają. Zwłaszcza te niewygodne.
  • 02
    Improwizacja tworzy cytaty. Zwykle takie, które trzeba potem prostować.
  • 03
    Sprzeczne wersje to materiał. Gotowy temat na osobny artykuł.
  • 04
    Dokument powstaje na spokojnie. W kryzysie nikt go już nie napisze.
  • 05
    Odmowa też jest odpowiedzią. O ile jest przemyślana i uzasadniona.

Zastosowania

Po co firmie FAQ dla mediów

Dokument, który leży przygotowany, przydaje się w kilku różnych sytuacjach - i za każdym razem oszczędza godziny.

Czas

Odpowiedź w kilkanaście minut

Dziennikarz ma termin zamknięcia. FAQ dla mediów sprawia, że mieścicie się w nim bez wewnętrznych uzgodnień.

Spójność

Wszyscy mówią to samo

Zarząd, rzecznik i dział obsługi korzystają z jednego dokumentu, więc nie powstają sprzeczne wersje.

Bezpieczeństwo

Zdania sprawdzone wcześniej

Odpowiedzi przeszły przez weryfikację pod kątem odbioru i ryzyka prawnego, zanim ktokolwiek je wypowiedział.

Kryzys

Gotowość na trudne pytania

W kryzysie nie ma czasu na ustalanie stanowiska. Jest czas najwyżej na jego uzupełnienie o fakty.

Wdrożenie

Nowe osoby od razu wiedzą

Zmiana rzecznika albo osoby w zarządzie nie oznacza budowania wszystkiego od nowa.

Porządek

Ujawnia luki w firmie

Przy pisaniu FAQ dla mediów regularnie okazuje się, że na część pytań firma po prostu nie ma odpowiedzi.

Zawartość

Co zawiera dobre FAQ dla mediów

Struktura jest prosta, ale każdy element ma swoje zadanie. Pominięcie któregoś zwykle mści się w najgorszym momencie.

Podstawowe informacje o firmie

Czym się zajmujecie, od kiedy, w jakiej skali. Bez marketingu, samymi faktami.

Dane, które można podać

Liczby zatwierdzone do publikacji, żeby nikt nie musiał ich zgadywać.

Pytania o produkt lub usługę

Jak działa, czym się różni, dla kogo jest. Konkretnie i zrozumiale.

Pytania o ceny

Także wtedy, gdy odpowiedź brzmi, że nie podajecie cen - i dlaczego.

Trudne tematy branżowe

Kwestie, które w Waszej branży wracają przy każdej rozmowie.

Sprawy sporne

Postępowania, konflikty i zarzuty, o które ktoś na pewno zapyta.

Pytania o ludzi

Zatrudnienie, warunki pracy, zmiany kadrowe.

Odpowiedzialność społeczna

Bez deklaracji - tylko to, co realnie robicie i da się sprawdzić.

Granice wypowiedzi

Czego nie komentujemy i jakie jest tego uzasadnienie.

Kto się wypowiada

Imiennie, wraz z obszarami, za które odpowiada.

Ścieżka kontaktu

Do kogo kierować pytania i w jakim czasie odpowiadacie.

Materiały do pobrania

Zdjęcia, biogramy i dane w formie gotowej do wykorzystania.

Sedno

Trudne pytania - najcenniejsza część dokumentu

FAQ dla mediów zawierające wyłącznie pytania wygodne jest bezużyteczne. Nikt nie potrzebuje spisanej odpowiedzi na pytanie, czym zajmuje się firma. Potrzebuje jej na pytanie o zwolnienia, o sprawę w sądzie i o zarzut, który krąży od dwóch lat.

Zbieranie tych pytań bywa nieprzyjemne, bo zmusza do nazwania rzeczy, o których w firmie mówi się półgłosem. To jednak najlepsza możliwa inwestycja czasu: pytanie, które padnie kiedyś publicznie, lepiej usłyszeć najpierw w sali konferencyjnej.

Przy każdym trudnym temacie ustalamy trzy rzeczy: co możecie powiedzieć, czego powiedzieć nie wolno i gdzie leży granica wyznaczona przez prawnika. Ostatni punkt bywa najważniejszy przy sprawach w toku.

Przygotujmy trudne odpowiedzi
  • Zarzuty krążące w branży - nawet te niepotwierdzone.
  • Sprawy sądowe i postępowania - z granicami ustalonymi z prawnikiem.
  • Zwolnienia i zmiany kadrowe - jedno z najczęstszych pytań.
  • Ceny i marże - także odpowiedź odmowna, ale uzasadniona.
  • Błędy z przeszłości - lepiej mieć gotową wersję niż improwizować.
  • Wpływ na otoczenie - środowisko, społeczność lokalna.
  • Powiązania właścicielskie - pytanie wracające przy każdym kryzysie.
  • Pytania o konkurencję - zwykle z odpowiedzią, że nie komentujemy.

Struktura

Dwie wersje: publiczna i wewnętrzna

To rozróżnienie decyduje o użyteczności całego dokumentu. Bez niego powstaje albo materiał zbyt ogólny, albo taki, którego nie można nikomu pokazać.

● Wersja publiczna

Do przekazania redakcjom

Podstawowe informacje, dane zatwierdzone do publikacji, odpowiedzi na typowe pytania i kontakty. Materiał, który można wysłać dziennikarzowi bez obaw.

Zastosowanie: dołączana do materiałów prasowych i dostępna na stronie dla mediów.

● Wersja wewnętrzna

Wyłącznie dla zespołu

Odpowiedzi na trudne pytania, granice wypowiedzi, uzasadnienia odmów i informacje o tym, czego nie wolno powiedzieć oraz dlaczego.

Zastosowanie: dla osób rozmawiających z mediami. Nigdy nie opuszcza organizacji.

Najczęstszy błąd polega na przygotowaniu tylko jednej wersji. Sama publiczna nie pomoże przy trudnym telefonie, a sama wewnętrzna nie zastąpi materiału dla redakcji. Potrzebne są obie.

Jak pracujemy

Jak powstaje FAQ dla mediów

Najwięcej czasu zajmuje nie pisanie, tylko uzgodnienie, co właściwie możecie powiedzieć.

Krok 01

Zbiórka pytań

Wszystko, o co pytali dziennikarze, klienci i ludzie w internecie. Także pytania, które dopiero mogą paść.

Krok 02

Analiza branży

Sprawdzamy, o co pytano inne firmy z Waszego obszaru przy podobnych sprawach.

Krok 03

Wywiady wewnętrzne

Rozmowy z osobami, które realnie znają odpowiedzi. Często nie są to osoby z zarządu.

Krok 04

Ustalenie stanowiska

Najtrudniejszy etap. Co możecie powiedzieć, czego nie i jak uzasadniacie odmowę.

Krok 05

Weryfikacja prawna

Zwłaszcza przy sprawach w toku. Zdanie z FAQ może zostać zacytowane w postępowaniu.

Krok 06

Redakcja odpowiedzi

Krótko, konkretnie i tak, żeby dały się zacytować bez zniekształceń.

Krok 07

Test wrogim okiem

Czytamy każdą odpowiedź tak, jak przeczyta ją osoba nieprzychylna.

Krok 08

Podział na wersje

Rozdzielamy część publiczną od wewnętrznej i opisujemy zasady korzystania.

Krok 09

Akceptacja

Formalne zatwierdzenie przez osobę decyzyjną. Bez tego dokument nie działa w kryzysie.

Krok 10

Wdrożenie i przegląd

Przekazanie zespołowi oraz ustalenie rytmu aktualizacji.

Wariant szczególny

FAQ kryzysowe

W kryzysie pytania przychodzą lawinowo i w większości są takie same. Bez przygotowanego dokumentu każda odpowiedź powstaje osobno, a po dwóch dniach okazuje się, że firma zdążyła podać trzy różne wersje.

FAQ kryzysowe różni się od zwykłego dwiema rzeczami. Jest znacznie krótsze, bo w kryzysie liczy się szybkość. I jest przygotowywane na konkretny scenariusz, a nie na ogólną działalność firmy.

Najlepiej sprawdza się przygotowane zawczasu, w wersji roboczej, do uzupełnienia o fakty w dniu wybuchu sprawy. Wtedy uzgodnienie stanowiska zajmuje godzinę zamiast doby.

Zobacz treści antykryzysowe
  • Krótka forma - kilkanaście pytań, nie sto.
  • Jedna wersja dla wszystkich - identyczna w każdym kanale.
  • Fakty ustalone - bez spekulacji o przyczynach.
  • Uzgodnione z prawnikiem - przy sprawach z wątkiem formalnym.
  • Odpowiedzi dla pierwszej linii - dla obsługi klienta i moderacji.
  • Zasada eskalacji - komu przekazać pytanie spoza dokumentu.
  • Aktualizacja na bieżąco - gdy pojawiają się nowe ustalenia.
  • Data i wersja - żeby nikt nie korzystał ze starej.

Utrzymanie

Aktualizacja, bez której dokument szkodzi

Nieaktualne FAQ dla mediów jest gorsze niż jego brak, bo daje fałszywe poczucie gotowości.

01

Po każdej zmianie

Zmiana w zarządzie, ofercie albo procedurach wymaga natychmiastowej korekty odpowiedzi.

02

Przegląd kwartalny

Krótkie sprawdzenie danych, nazwisk i kontaktów. Zwykle godzina pracy.

03

Po każdym kryzysie

Każda przeżyta sprawa pokazuje, jakich pytań w dokumencie brakowało.

04

Nowe pytania z rynku

Dopisujemy to, o co zaczęto pytać w ostatnich miesiącach.

05

Zmiana przepisów

Nowe regulacje zwykle generują nową falę pytań od redakcji.

06

Wersjonowanie

Data i numer wersji, żeby nikt nie korzystał z nieaktualnego pliku.

07

Dostępność

Jedno miejsce, w którym leży aktualna wersja. Nie skrzynka mailowa.

08

Informacja o zmianach

Krótkie powiadomienie zespołu, gdy coś istotnego się zmieniło.

Czego unikać

Najczęstsze błędy w FAQ dla mediów

Sprowadzają się zwykle do tego, że dokument powstał, ale nie odpowiada na nic trudnego.

  • Same wygodne pytania - dokument bezużyteczny w praktyce
  • Marketingowy język - odpowiedzi, których nie da się zacytować
  • Brak wersji wewnętrznej - przy trudnym telefonie nie ma się na czym oprzeć
  • Brak akceptacji zarządu - w kryzysie okazuje się, że nikt tego nie zatwierdził
  • Nieaktualne dane - nazwiska i liczby sprzed dwóch lat
  • Za długi dokument - nikt nie znajdzie w nim odpowiedzi na czas
  • Brak granic wypowiedzi - ludzie improwizują przy sprawach w toku
  • Odmowa bez uzasadnienia - brzmi jak unik i tak zostanie odebrana
  • Pominięcie pierwszej linii - a to obsługa klienta dostaje najwięcej pytań
  • Brak weryfikacji prawnej - zdania, które wrócą w postępowaniu
  • Jeden plik krążący mailem - połowa zespołu ma starą wersję
  • Zero aktualizacji - dokument starzeje się razem z firmą

Efekty

Co obejmuje przygotowanie FAQ dla mediów

Dostajecie dwa gotowe dokumenty i uzgodnione stanowisko w sprawach, o które ktoś na pewno zapyta. Plus wiedzę, gdzie firma nie ma jeszcze odpowiedzi.

Zamów FAQ dla mediów
  • Lista pytań - zebrana z rynku, branży i Waszej historii.
  • Wersja publiczna - gotowa do przekazania redakcjom.
  • Wersja wewnętrzna - z trudnymi odpowiedziami i granicami.
  • Uzgodnione stanowiska - w sprawach spornych i wrażliwych.
  • Weryfikacja prawna - przy sprawach w toku.
  • Odpowiedzi dla pierwszej linii - krótkie formuły dla obsługi.
  • Zasady korzystania - kto, kiedy i z której wersji.
  • Wariant kryzysowy - krótki, do uzupełnienia o fakty.
  • Plan aktualizacji - żeby dokument nie zestarzał się w szufladzie.

Porównanie

Telefon od redakcji z FAQ i bez niego

To samo pytanie, dwie różne odpowiedzi i dwa różne materiały.

Sytuacja
Bez FAQ dla mediów
Z FAQ dla mediów
Czas odpowiedzi
Pół dnia uzgodnień
Kilkanaście minut
Trudne pytanie
Improwizacja pod presją
Gotowa, sprawdzona odpowiedź
Spójność
Trzy osoby, trzy wersje
Jeden dokument dla wszystkich
Ryzyko prawne
Zdania wypowiedziane na gorąco
Treści zweryfikowane wcześniej
Odmowa odpowiedzi
Brzmi jak unik
Z jasnym uzasadnieniem
Pierwsza linia
Odpowiada, jak umie
Ma gotowe formuły
Efekt w materiale
Cytat do prostowania
Stanowisko podane precyzyjnie

Zakres współpracy

FAQ dla mediów - warianty zakresu

Od podstawowego dokumentu po pełen zestaw z wariantem kryzysowym i opieką nad aktualnością.

Podstawa

Dokument podstawowy

Lista pytań, wersja publiczna i wewnętrzna, uzgodnione stanowiska oraz zasady korzystania.

Najczęściej wybierany

Zestaw pełny

Dokument podstawowy plus weryfikacja prawna trudnych odpowiedzi, formuły dla pierwszej linii i wariant kryzysowy.

Stale

Z opieką nad aktualnością

Kwartalne przeglądy, aktualizacje po zmianach i uzupełnienia po każdej sprawie medialnej.

Organizacjom pozarządowym i inicjatywom społecznym pomagamy w ramach misji fundacji. Firmy wyceniamy indywidualnie.

Zapytanie

Wiecie, co odpowiedzieć na najtrudniejsze pytanie?

Napisz, czym się zajmujecie i o co najczęściej pytają dziennikarze. Przygotujemy FAQ dla mediów dopasowane do Waszej branży i historii.

Dane wykorzystamy wyłącznie do kontaktu w tej sprawie. Pełna dyskrecja.

FAQ

FAQ dla mediów - najczęstsze pytania

To, o co pytają firmy przed przygotowaniem dokumentu.

To zestaw uzgodnionych odpowiedzi na pytania zadawane najczęściej przez redakcje, przygotowany wcześniej i zatwierdzony przez osobę decyzyjną. Powstaje w dwóch wersjach: publicznej do przekazania dziennikarzom i wewnętrznej dla osób rozmawiających z mediami.

Komunikat ogłasza konkretną informację i jest wysyłany do redakcji. FAQ dla mediów jest dokumentem stałym, z którego korzystacie przy każdej rozmowie – zawiera odpowiedzi na pytania, które wracają niezależnie od bieżących wydarzeń.

Bo służą do czego innego. Publiczna to materiał, który można wysłać dziennikarzowi. Wewnętrzna zawiera odpowiedzi na trudne pytania, granice wypowiedzi i uzasadnienia odmów  – rzeczy potrzebne osobie odbierającej telefon, ale nieprzeznaczone na zewnątrz.

Zwykle od dwudziestu do czterdziestu, w tym kilkanaście trudnych. Zbyt obszerny dokument przestaje być użyteczny, bo nikt nie znajdzie w nim odpowiedzi na czas. Wariant kryzysowy jest jeszcze krótszy.

Odpowiedzi na pytania niewygodne: o sprawy sporne, zwolnienia, ceny, postępowania i zarzuty krążące w branży. FAQ zawierające wyłącznie łatwe pytania nie przyda się w żadnej realnej sytuacji.

Tak, o ile jest uzasadniona. „Nie komentujemy sprawy, która jest w toku” brzmi zupełnie inaczej niż samo „bez komentarza”. Odmowa bez wyjaśnienia zawsze zostanie odebrana jako unik.

Przy sprawach w toku i tematach spornych zdecydowanie tak. Zdanie z FAQ może zostać zacytowane w materiale, a potem w postępowaniu. Przy pytaniach neutralnych wystarczy zwykła akceptacja wewnętrzna.

Osoba decyzyjna, najlepiej z zarządu. Najczęstszy problem z takimi dokumentami polega na tym, że w kryzysie okazuje się, iż nikt formalnie ich nie zaakceptował – i cały materiał staje się bezużyteczny.

Przegląd kwartalny, aktualizacja po każdej zmianie w firmie i uzupełnienie po każdej sprawie medialnej. Nieaktualne FAQ dla mediów jest gorsze niż jego brak, bo daje fałszywe poczucie gotowości.

Bardzo. Odpowiedzi z wersji wewnętrznej służą też obsłudze klienta, sprzedaży i moderacji profili. To zwykle ci ludzie dostają najwięcej pytań, a najrzadziej mają przygotowane stanowisko.

Zwykle od jednego do trzech tygodni. Samo pisanie zajmuje najmniej czasu – najdłużej trwa uzgodnienie, co właściwie możecie powiedzieć, oraz weryfikacja trudnych odpowiedzi.

Dlatego w wersji wewnętrznej opisujemy zasadę eskalacji: kto podejmuje decyzję i w jakim czasie. Odpowiedź „przekażę to osobie, która się tym zajmuje, i odezwiemy się w ciągu godziny” jest w pełni akceptowalna.

Zależy od zakresu: sam dokument podstawowy kosztuje inaczej niż zestaw z weryfikacją prawną, wariantem kryzysowym i stałą opieką. Organizacjom pozarządowym i inicjatywom społecznym pomagamy w ramach misji fundacji.

Wersja wewnętrzna nigdy nie opuszcza Waszej organizacji, a my nie ujawniamy, dla kogo przygotowujemy takie materiały, ani nie wykorzystujemy ich jako przykładów bez wyraźnej zgody.

Słownik

FAQ dla mediów - słownik pojęć

Terminy pojawiające się przy przygotowaniu dokumentu.

Wersja publiczna

Część dokumentu przeznaczona do przekazania redakcjom.

Wersja wewnętrzna

Odpowiedzi na trudne pytania i granice wypowiedzi. Nie opuszcza organizacji.

Granice wypowiedzi

Tematy, których nie komentujemy, wraz z uzasadnieniem odmowy.

Ścieżka eskalacji

Zasada mówiąca, komu przekazać pytanie spoza dokumentu.

Formuła

Krótka, gotowa odpowiedź dla pierwszej linii kontaktu.

Test wrogim okiem

Czytanie odpowiedzi tak, jak przeczyta ją osoba nieprzychylna.

FAQ kryzysowe

Krótki wariant przygotowany na konkretny scenariusz.

Wersjonowanie

Data i numer wersji, żeby nikt nie korzystał z nieaktualnego pliku.

Akceptacja

Formalne zatwierdzenie dokumentu przez osobę decyzyjną.

Dane do publikacji

Liczby zatwierdzone do podawania mediom.

Pierwsza linia

Osoby mające najczęstszy kontakt z pytaniami: obsługa, sprzedaż, moderacja.

Przegląd kwartalny

Regularne sprawdzenie aktualności danych, nazwisk i kontaktów.

Powiązane usługi

Z czym łączy się FAQ dla mediów

Dokument jest elementem większej gotowości. Poniżej pozostałe.

Treści antykryzysowe

Szablony i materiały przygotowane na wypadek trudnej sprawy.

Zobacz

Wytyczne dla pracowników

Zasady, kto się wypowiada i komu zgłaszać pytania.

Zobacz

Wywiady w mediach

Przygotowanie osób do rozmów z redakcjami.

Zobacz

Relacje z dziennikarzami

Kontakty, dzięki którym pytania w ogóle do Was trafiają.

Zobacz

Czas działać

To pytanie i tak kiedyś padnie

Lepiej usłyszeć je najpierw w sali konferencyjnej niż przez telefon od dziennikarza z terminem zamknięcia.

Zostań stałym wsparciem

Wybierz swój poziom w walce z hejtem.

Comiesięczne wsparcie daje nam to, czego hejt nie ma - stabilność. Dzięki stałym darczyńcom działamy bez przerwy. Wybierz poziom i dołącz.

Obrońca
20 zł / mies.
Patron
50 zł / mies.
Mecenas
100 zł / mies.
Strażnik Prawdy
250 zł / mies.
Rycerz
500 zł / mies.
Komandor
1 000 zł / mies.
Ambasador
2 500 zł / mies.
Filar Fundacji
5 000 zł / mies.
Tarcza
10 000 zł / mies.
Bohater
50 000 zł / mies.
Legenda
100 000 zł / mies.
Pogromca Hejtu
1 000 000 zł / mies.

Wolisz własną kwotę?

Wpisz dowolną sumę — każda złotówka to realne działania. Jednorazowo, co miesiąc albo co rok, jak Ci wygodnie.

Najszybciej

Jednorazowa zrzutka

Nie chcesz subskrypcji? Wpłać jednorazowo na publiczną zbiórkę - też trafia na Ścianę Chwały.

Wpłać na zrzutkę
Dla firm

Przelew na konto

Dla większych darowizn i wsparcia firmowego. Wystaw przelew bezpośrednio na konto fundacji.

nr konta: 42 1600 1462 1783 5776 0000 0002