O szkoleniu
Po co jest to szkolenie
Wizerunek członków zarządu jest dziś surowcem. Z kilku publicznych wystąpień, zdjęć z konferencji i nagrań z profilu firmy da się zbudować fałszywe konto, wypowiedź, która nigdy nie padła, a nawet film, w którym prezes poleca inwestycję albo ogłasza decyzję, o której nikt w firmie nie słyszał. W sprawach, które prowadzimy, powtarzają się trzy schematy: fałszywe konta piszące w imieniu kadry do pracowników, kandydatów i kontrahentów, przerobione wypowiedzi, czyli ucięte nagrania i grafiki z cytatem, którego nikt nie wypowiedział, oraz materiały wygenerowane przez sztuczną inteligencję, wykorzystywane najczęściej w reklamach oszustw.
Każdy z tych schematów ma dwie strony. Pierwsza jest proceduralna: co zabezpieczyć, gdzie zgłosić, kogo ostrzec i w jakiej kolejności, zanim ktoś przeleje pieniądze albo prześle swoje dane. Druga jest komunikacyjna i tę ćwiczymy przed kamerą. Prezes, który mówi, że nagranie jest fałszywe, musi brzmieć tak, żeby odbiorca mu uwierzył, a jednocześnie nie może przyzwyczaić ludzi do myśli, że każde nagranie z jego udziałem warto podważać. Musi też odpowiedzieć na pytanie, które zadaje każdy dziennikarz: co firma zrobi dla osób, które dały się oszukać.
Mówimy też o prawie, w zakresie potrzebnym do decyzji i do wypowiedzi. Podszywanie się pod inną osobę z użyciem jej wizerunku lub danych w celu wyrządzenia jej szkody jest przestępstwem z art. 190a § 2 Kodeksu karnego, rozpowszechnianie wizerunku co do zasady wymaga zgody osoby na nim przedstawionej (art. 81 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych), a członek zarządu może dochodzić ochrony dóbr osobistych na podstawie art. 23 i 24 Kodeksu cywilnego. Serwisy na podstawie aktu o usługach cyfrowych muszą przyjmować zgłoszenia nielegalnych treści, uzasadniać decyzje i rozpatrywać odwołania.
Pracujemy w grupie najwyżej ośmiu osób, na zanonimizowanych przykładach z prawdziwych spraw. Za pisemną zgodą uczestnika możemy przygotować krótkie nagranie z jego wizerunkiem i głosem, które pokazujemy wyłącznie na sali i usuwamy po szkoleniu, a bez takiej zgody używamy postaci fikcyjnej. W pierwszej rundzie nagrań członek zarządu nagrywa wyjaśnienie w kwadrans po wykryciu fałszywego filmu. W drugiej reporter odtwarza mu fałszywe nagranie i pyta, skąd widzowie mają wiedzieć, które nagranie jest prawdziwe.
Dla kogo
Program jest przeznaczony dla członków zarządu i właścicieli, którzy występują publicznie, dla rzeczników oraz dla osób, które jako pierwsze dostają fałszywe polecenia: asystentów zarządu, dyrektorów finansowych, głównych księgowych i pracowników działu kadr prowadzących rekrutacje. Najwięcej zyskują spółki, których prezes jest rozpoznawalny z mediów, firmy z branży finansowej, energetycznej i nieruchomości, bo ich kadra najczęściej trafia do reklam oszustw, oraz firmy, które już zetknęły się z fałszywym kontem członka zarządu. Szkolenie ma największy sens przed kampanią z udziałem prezesa, przed ważnym ogłoszeniem albo zaraz po pierwszym przypadku podszywania się.
Plan szkolenia
Plan szkolenia 8 h
- 9:00-9:2525 min
Ile materiału o zarządzie jest w sieci
Pokazujemy przegląd przygotowany przed szkoleniem: publiczne nagrania, zdjęcia i wypowiedzi uczestników, z których da się zbudować fałszywe konto lub nagranie, bez zaglądania na sali do ich prywatnych profili. Uczestnicy oceniają, które materiały są najłatwiejsze do wykorzystania. Potwierdzamy też, kto zgodził się na przygotowanie przeróbki z jego wizerunkiem.
- 9:25-10:1550 min
Trzy schematy z prawdziwych spraw
Na zanonimizowanych przykładach omawiamy fałszywy profil prezesa na portalu zawodowym, który prowadził „rekrutację” i zbierał dokumenty kandydatów, grafikę z cytatem dyrektora o pracownikach, który nigdy nie padł, oraz reklamę z wygenerowanym filmem, w którym prezes poleca platformę inwestycyjną. Przy każdym przypadku pokazujemy, kto zauważył problem, ile czasu minęło do reakcji i co zadziałało. Uczestnicy zapisują, kto w ich firmie zauważyłby każdy z tych schematów jako pierwszy.
- 10:15-11:0045 min
Pierwsza runda nagrań: kwadrans na wyjaśnienie
Uczestnik dowiaduje się, że w sieci krąży film, w którym rzekomo zachęca do inwestycji, i ma piętnaście minut na przygotowanie krótkiego wyjaśnienia na profil firmy. Za zgodą uczestnika pokazujemy mu przeróbkę z jego wizerunkiem, bez zgody pracujemy na postaci fikcyjnej. Scenariusze rozdajemy kolejno, a każde nagranie powstaje bez podpowiedzi i bez powtórek.
- 11:00-11:4545 min
Odtworzenie przy grupie: czy to brzmi wiarygodnie
Oglądamy nagrania tak, jak zobaczy je klient, który przed chwilą widział fałszywy film. Sprawdzamy, czy wyjaśnienie zaczyna się od tego, co odbiorca ma zrobić, czy nie zawiera zdań, które same nadają się do kolejnej przeróbki, i czy złość albo żart nie osłabiają wiarygodności. Uwagi odnoszą się do konkretnych sekund nagrania.
- 11:45-12:1530 min
Przerwa
Przerwa obiadowa. Prowadzący przygotowują w tym czasie z nagrań pierwszej rundy materiał do ćwiczenia z uciętymi wypowiedziami.
- 12:15-13:0045 min
Pierwsza godzina po wykryciu
Ustalamy kolejność działań: zabezpieczenie adresu, zrzutów i nagrania ekranu z widocznym kontem lub reklamą, zgłoszenie w serwisie przez formularz dla osoby, której wizerunek wykorzystano, ostrzeżenie pracowników, klientów i kontrahentów oraz decyzję o zawiadomieniu organów ścigania. Omawiamy, kto w firmie podejmuje każdą z tych decyzji i kto mówi publicznie. Uczestnicy rozpisują pierwszą godzinę dla jednego ze schematów z porannej części.
- 13:00-13:4040 min
Przerobione wypowiedzi z własnych nagrań
Pokazujemy uczestnikom fragmenty ich nagrań z pierwszej rundy, pocięte i ułożone tak, że znaczą coś innego niż w całości. Omawiamy, jak odpowiadać na przerobioną prawdziwą wypowiedź: pokazać pełne nagranie, powiedzieć, co pominięto, i nie atakować osoby, która je udostępniła. Ustalamy też zasadę przechowywania pełnych nagrań wszystkich publicznych wystąpień zarządu.
- 13:40-14:1535 min
Zasady, które utrudniają podszywanie się
Spisujemy zasady, które firma ogłasza z wyprzedzeniem: przez które kanały komunikuje się zarząd, czego nigdy nie robi, na przykład nie prosi o przelew przez komunikator, i jak pracownik ma potwierdzić nietypowe polecenie, oddzwaniając na znany numer. Uczestnicy piszą krótką informację dla klientów i kontrahentów o oficjalnych kanałach firmy, a osoba spoza firmy mówi, co z niej zrozumiała.
- 14:15-15:1560 min
Druga runda nagrań: reporter z fałszywym nagraniem
Reporter telewizji odtwarza uczestnikowi na monitorze fałszywe nagranie z jego udziałem i pyta kolejno, skąd widzowie mają wiedzieć, które nagranie jest prawdziwe, co firma zrobi dla osób, które straciły pieniądze, i dlaczego reklama była widoczna przez kilka dni. Rozmowa trwa około sześciu minut i jest nagrywana od momentu odtworzenia filmu.
- 15:15-16:1560 min
Odtworzenie i porównanie rund
Zestawiamy wyjaśnienie z pierwszej rundy z rozmową z reporterem i oglądamy je przy grupie. Sprawdzamy, czy uczestnik mówił o oficjalnych kanałach, czy okazał zrozumienie osobom poszkodowanym bez obietnic, których firma nie może spełnić, i czy w żadnym zdaniu nie zasugerował, że jego prawdziwym nagraniom również nie należy wierzyć. Zapisujemy sformułowania warte powtórzenia.
- 16:15-17:0045 min
Indywidualne wnioski na piśmie
Każdy uczestnik dostaje pisemne wnioski odnoszące się do konkretnych momentów obu nagrań oraz informację, które z jego publicznych materiałów są najbardziej narażone na wykorzystanie. Przeróbki przygotowane na szkolenie usuwamy przy uczestnikach. Na koniec odpowiadamy na pytania.
Godziny są przykładowe. Kolejność bloków i proporcje dopasowujemy do wieku uczestników, planu lekcji i sytuacji w placówce, zachowując pełny czas szkolenia.
Ćwiczenia
Co uczestnicy robią na zajęciach
Wiadomość od prezesa o 17:52
Główna księgowa dostaje na komunikatorze wiadomość od „prezesa” z prośbą o pilny i poufny przelew, a kilka minut później wiadomość głosową jego głosem, przygotowaną przez prowadzących. Uczestnicy w parach rozpisują, co zrobić w pierwszych dziesięciu minutach, kogo zawiadomić i jak potwierdzić polecenie. Potem prawdziwy prezes ćwiczy, jak opowiedzieć o tej sytuacji zespołowi, nie obwiniając osoby, która prawie wykonała przelew. Zostaje zasada potwierdzania nietypowych poleceń.
Ucięte z mojego nagrania
Z nagrań pierwszej rundy prowadzący wycinają fragmenty i układają je w kilkunastosekundowe klipy, które brzmią jak przyznanie się do winy albo obraźliwa uwaga. Uczestnik ogląda klip ze swoim udziałem, a następnie nagrywa krótką odpowiedź, w której odsyła do pełnego nagrania i mówi, co zostało pominięte. Ćwiczenie pokazuje na własnym przykładzie, jak łatwo zmienić sens prawdziwej wypowiedzi i dlaczego pełne nagrania trzeba przechowywać.
Jak rozpoznać, że to my
Zespół pisze krótką informację do opublikowania na stronie i w profilach firmy: jakie są oficjalne kanały zarządu, czego zarząd nigdy nie robi i gdzie zgłaszać podejrzane konta. Tekst czyta na głos osoba spoza firmy i mówi, co zapamiętała po jednym czytaniu. Poprawiamy go, aż zapamiętane zostaną trzy najważniejsze rzeczy, i w tej postaci zostaje w firmie.
Skąd mamy wiedzieć?
Najtrudniejsze pytanie drugiej rundy dotyczy zaufania: jeśli nagranie da się podrobić, dlaczego widz ma wierzyć temu, które ogląda teraz. Uczestnik ćwiczy odpowiedź, która odsyła do sprawdzalnych faktów, czyli oficjalnych kanałów, pełnych nagrań i zasad komunikacji ogłoszonych wcześniej, zamiast do zapewnień. Grupa ocenia, która odpowiedź przekonałaby ich rodziców albo sąsiadów.
Efekty
Co uczestnicy potrafią po szkoleniu
Rozpoznaje schemat podszywania się
Odróżnia fałszywe konto, przerobioną prawdziwą wypowiedź i materiał wygenerowany przez sztuczną inteligencję, bo każdy z nich wymaga innej reakcji.
Działa w pierwszej godzinie
Wie, co zabezpieczyć, gdzie zgłosić i kogo ostrzec, zanim ktoś straci pieniądze lub dane.
Wiarygodnie dementuje fałszywe nagranie
Nagrywa krótkie wyjaśnienie, które zaczyna się od tego, co odbiorca ma zrobić, i nie nadaje się do kolejnej przeróbki.
Odpowiada na pytanie o poszkodowanych
Okazuje zrozumienie osobom oszukanym, mówi, gdzie mają się zgłosić, i nie składa obietnic, o których firma nie zdecydowała.
Broni prawdziwej wypowiedzi przed przeróbką
Odsyła do pełnego nagrania, wskazuje, co pominięto, i nie atakuje osoby, która przeróbkę udostępniła.
Wprowadza zasady potwierdzania poleceń
Ustala z zespołem, jak sprawdzić nietypowe polecenie od zarządu, i ogłasza oficjalne kanały z wyprzedzeniem.
Zna podstawy prawne
Wie, kiedy podszywanie się jest przestępstwem z art. 190a § 2 Kodeksu karnego i jakie roszczenia daje ochrona wizerunku i dóbr osobistych.
Co zostaje po szkoleniu
Po szkoleniu w firmie zostają nagrania obu rund dla każdego uczestnika oraz indywidualne wnioski na piśmie, a przeróbki przygotowane na potrzeby ćwiczeń są usuwane jeszcze na sali. Firma otrzymuje kartę pierwszej godziny dla trzech schematów podszywania się, zasadę potwierdzania nietypowych poleceń dla pracowników, wzór informacji o oficjalnych kanałach zarządu, wzory ostrzeżeń dla klientów i kontrahentów, listę formularzy zgłoszeń w serwisach, w których obecna jest firma i jej kadra, oraz zalecenia dotyczące przechowywania pełnych nagrań publicznych wystąpień.
Ceny
Ile kosztuje i kto może zamówić
Każdy program to pełny dzień pracy przed kamerą. Ceny są takie same dla wszystkich 30 programów.
Firma
Zarząd, rzecznik, eksperci, kierownicy oddziałów.
| Dzień u klienta, 8 h, do 8 osób, sprzęt do nagrań i dojazd w cenie | 24 000 zł |
| Dzień online, 8 h, do 6 osób | 16 000 zł |
| Tryb kameralny dla zarządu, do 4 osób | 36 000 zł |
| Program roczny: 4 dni szkoleniowe, 2 symulacje bez zapowiedzi, gotowość telefoniczna | 96 000 zł |
Ceny netto, do każdej dolicza się podatek VAT. Pełny cennik: Cennik dla firm.
Instytucja
Urzędy, spółki komunalne, uczelnie, placówki publiczne.
| Ten sam program i te same formaty | jak dla firm |
| Program dla kilku jednostek lub grupy kapitałowej | wycena indywidualna |
Tryb zamówienia i warunki ustalamy z instytucją przed terminem.
Organizacja
Przygotowanie i warunki
Przed szkoleniem prosimy o listę oficjalnych kont firmy i członków zarządu, linki do publicznych nagrań i wywiadów uczestników oraz przykłady fałszywych kont lub przeróbek, które już się pojawiły. Uczestników, którzy zgodzą się na przygotowanie przeróbki z ich wizerunkiem, prosimy o pisemną zgodę na tydzień przed terminem. Warto, żeby w części o fałszywych poleceniach uczestniczyła osoba z działu finansów lub asystent zarządu. Na miejscu potrzebujemy sali z dużym monitorem i drugiego pomieszczenia do nagrań.
Płatność
Zaliczka 50% przy zleceniu, reszta po szkoleniu. Kwotę końcową z zakresem i terminem podajemy na piśmie.
Dojazd i sprzęt
W formacie u klienta dojazd na terenie kraju i sprzęt do nagrań są w cenie. Nagrania z symulacji zostają u Państwa.
Wielkość grupy
Do 8 osób w dniu u klienta, do 6 osób online, do 4 osób w trybie kameralnym. Każdy uczestnik staje przed kamerą.
Poufność
Nie omawiamy publicznie przebiegu szkoleń ani nagrań. Indywidualne wnioski trafiają tylko do osób, które Państwo wskażą.
Uczciwie
Czego to szkolenie nie daje
Szkolenie nie powstrzyma powstawania fałszywych kont i nagrań ani nie zagwarantuje, że serwisy usuną je od razu. Nie jest szkoleniem technicznym z zabezpieczania kont, konfiguracji poczty czy wykrywania przeróbek specjalistycznymi narzędziami, bo tym zajmuje się dział informatyczny. Nie zastępuje też zawiadomienia o przestępstwie ani porady prawnej w konkretnej sprawie. Zajęcia podnoszą kwalifikacje i pozwalają szybciej rozpoznać, z jakim schematem firma ma do czynienia, ale każda sprawa wygląda trochę inaczej, a sposoby generowania obrazu i głosu zmieniają się z miesiąca na miesiąc. Uczyć się tego trzeba stale, także po szkoleniu.
Pytania
Pytania przed zamówieniem
Czy na szkoleniu przygotowujecie fałszywe nagranie z udziałem naszego prezesa?
Tylko za jego pisemną zgodą i wyłącznie na potrzeby ćwiczeń. Nagranie powstaje z publicznie dostępnych materiałów, jest pokazywane tylko na sali i usuwane przy uczestnikach po zakończeniu szkolenia. Zobaczenie siebie mówiącego słowa, których się nie wypowiedziało, bardzo zmienia sposób myślenia o tym zagrożeniu. Jeśli zgody nie ma, pracujemy na postaci fikcyjnej, a ćwiczenia przebiegają tak samo.
Czy po wykryciu fałszywego konta trzeba informować wszystkich klientów?
Nie zawsze. Jeśli fałszywy profil nie ma obserwujących i z nikim się nie kontaktował, zwykle wystarcza zgłoszenie w serwisie, zabezpieczenie dowodów i sprawdzanie, czy nie wraca. Jeśli konto pisało do klientów lub kontrahentów albo fałszywa reklama miała duży zasięg, ostrzeżenie jest konieczne, bo każda godzina zwłoki to kolejne osoby, które mogą stracić pieniądze. Uczestnicy ćwiczą tę decyzję na kilku przypadkach o różnej skali.
Co powiedzieć osobom, które straciły pieniądze przez fałszywą reklamę z wizerunkiem prezesa?
Przede wszystkim nie odsyłać ich z niczym i nie mówić, że to nie sprawa firmy. Trzeba okazać zrozumienie, powiedzieć jasno, że ani firma, ani prezes nie mają związku z reklamą, i wskazać, co zrobić od razu: zawiadomić bank i policję oraz zgłosić reklamę w serwisie. Nie należy obiecywać zwrotu pieniędzy ani pomocy, o której firma nie zdecydowała. To pytanie pada w drugiej rundzie nagrań, bo przed kamerą jest najtrudniejsze.
Czy serwisy usuwają fałszywe konta i reklamy z wizerunkiem zarządu?
Usuwają, choć z różną szybkością. Najskuteczniejsze jest zgłoszenie złożone przez osobę, której wizerunek wykorzystano, przez formularz przeznaczony do zgłaszania podszywania się, z dokumentem tożsamości i linkiem do prawdziwego profilu. Na podstawie aktu o usługach cyfrowych serwis musi uzasadnić decyzję i rozpatrzyć odwołanie, więc odmowa nie kończy sprawy. W praktyce po usunięciu jednej reklamy pojawiają się kolejne, dlatego potrzebne jest stałe obserwowanie sieci.
Jak odróżnić nagranie wygenerowane przez sztuczną inteligencję od prawdziwego?
Coraz trudniej i nie warto opierać na tym działań firmy. Bywają widoczne ślady, takie jak nienaturalny ruch ust, zbyt równy głos czy niepasujące światło, ale nowe narzędzia szybko je usuwają. Pewniejsze jest sprawdzanie źródła: kto opublikował nagranie, czy pojawiło się w oficjalnych kanałach firmy i czy istnieje jego pełna wersja. Dlatego uczymy budować wiarygodność na kanałach i zasadach, a nie na wypatrywaniu przeróbek.
Czy to szkolenie zastępuje zabezpieczenie kont przez dział informatyczny?
Nie. Weryfikacja dwuetapowa, zarządzanie dostępami i zabezpieczenie poczty to zadania działu informatycznego i dobrze, jeśli są wykonane przed szkoleniem. My zajmujemy się tym, co dzieje się, gdy ktoś podszywa się pod kadrę mimo tych zabezpieczeń: kto mówi, co mówi i w jakiej kolejności. Na życzenie firmy zapraszamy osobę z działu informatycznego na część poświęconą pierwszej godzinie.