O szkoleniu
Po co jest to szkolenie
Pierwsze praktyki to dla wielu uczniów pierwszy raz, kiedy są w zespole dorosłych, z których część ma nad nimi realną władzę: wystawia opinię z praktyk, układa grafik, może zaproponować zatrudnienie. Razem z zakładem przychodzi grupa zmiany na komunikatorze. Ustala się w niej, kto przychodzi w sobotę, ale bywa też, że trafia tam zdjęcie pomyłki praktykanta z podpisem, który bawi wszystkich poza nim. Uczeń najczęściej milczy, bo boi się, że skarga zepsuje mu ocenę albo szansę na pracę.
Druga strona jest równie ważna. Uczniowie sami nagrywają w pracy: film z kuchni w godzinach szczytu, relację z warsztatu z samochodem klienta w tle, nagranie kolegi, który pomylił zamówienie, albo filmik pokazujący, jak „naprawdę” traktuje ich szef. Każda z tych sytuacji ma inne skutki. Może chodzić o wizerunek współpracownika, dane klienta widoczne na zleceniu, zniesławienie pracodawcy albo rozwiązanie umowy. Osoba, która ukończyła 17 lat, odpowiada karnie co do zasady jak dorosły, a to już sytuacja wielu uczniów starszych klas.
Na zajęciach pracujemy na zanonimizowanych materiałach z prowadzonych spraw: zrzutach z grup zakładowych, opiniach w mapach, w których klient wymienił praktykantkę z imienia, nagraniach z zaplecza, które rozeszły się po lokalnych grupach. Uczymy konkretnych czynności. Jak zabezpieczyć wiadomość z grupy, zanim ktoś ją usunie. Jak w trzech zdaniach opisać sytuację opiekunowi praktyk. Jak wyjść z nieoficjalnej grupy bez awantury. Jak przed publikacją sprawdzić, czy nagranie z pracy w ogóle można komuś pokazać.
Szkolenie pomaga też odróżnić wymagającego przełożonego od poniżania, a niewłaściwy żart od mobbingu. Nie straszymy i nie twierdzimy, że każda przykra uwaga to sprawa dla sądu. Chodzi o to, żeby młody pracownik wiedział, gdzie przebiega granica, miał gotowe zdania na moment, w którym ktoś ją przekracza, i znał osoby, do których może się zwrócić, zanim zrezygnuje z praktyk albo z pracy.
Dla kogo
Szkolenie jest przeznaczone dla uczniów szkół branżowych i techników, najlepiej na kilka tygodni przed pierwszymi praktykami zawodowymi albo w ostatniej klasie, gdy część uczniów dorabia i podpisuje pierwsze umowy. Bardzo dobrze sprawdza się w klasach, w których uczniowie są młodocianymi pracownikami i spędzają część tygodnia u pracodawcy. Pracujemy z jedną klasą lub grupą do 30 osób. Najwięcej daje wtedy, gdy wiemy, w jakich branżach uczniowie odbywają praktyki, bo przykłady dobieramy do kuchni, warsztatu, salonu, sklepu, magazynu czy biura.
Plan szkolenia
Plan szkolenia 6 h
- 9:00-9:2020 min
Otwarcie i numery pomocowe
Ustalamy zasady rozmowy: nikt nie musi opowiadać o własnym zakładzie ani wymieniać nazw firm. Podajemy numery 116 111, 800 12 12 12 i 112 oraz infolinię Fundacji 222 900 142 i mówimy, w jakich sprawach warto z nich skorzystać.
- 9:20-10:0040 min
Praktykantka i zdjęcie w grupie zmiany
Zaczynamy od zanonimizowanej sprawy z gastronomii: zdjęcie praktykantki z rozlanym sosem trafiło do grupy zmiany, a potem do relacji jednego z kucharzy. Uczestnicy odtwarzają kolejne kroki i wskazują, w którym momencie i kto mógł to zatrzymać.
- 10:00-10:5050 min
Grupa zakładowa na komunikatorze
Rozkładamy na części trzy rodzaje grup: oficjalną grupę zmiany, grupę całego zakładu i nieoficjalną grupę „bez szefa”. Pokazujemy, co jest w nich informacją służbową, co plotką, a co poniżaniem, oraz jak na konkretnych ekranach wyciszyć grupę, ograniczyć, kto może nas do grup dodawać, i spokojnie z grupy wyjść.
- 10:50-11:3040 min
Nagrania w pracy: kogo i po co
Odróżniamy nagranie dla siebie, wysłanie go jednej osobie i publikację. Omawiamy wizerunek współpracownika i klienta (art. 81 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych), dane klienta widoczne na zleceniu lub paragonie oraz filmy, na których widać łamanie zasad bezpieczeństwa pracy.
- 11:30-12:0030 min
Wolno czy nie wolno nagrać
Grupy dostają dwanaście kart z sytuacjami z różnych zakładów i dzielą je na trzy stosy: można, można po uzyskaniu zgody, nie publikować. Rozbieżności omawiamy na forum i pokazujemy, która zasada rozstrzyga każdy przypadek.
- 12:00-12:3030 min
Przerwa
Trzydzieści minut przerwy. Prowadzący zostaje na sali dla osób, które wolą zapytać o coś na osobności.
- 12:30-13:1040 min
Trudny szef, żart czy poniżanie
Rozróżniamy stanowczą uwagę przełożonego, niewłaściwe zachowanie i mobbing w rozumieniu Kodeksu pracy, który zobowiązuje pracodawcę do przeciwdziałania mobbingowi (art. 94³) i do szanowania dóbr osobistych pracownika (art. 11¹). Wyjaśniamy, czym różni się sytuacja młodocianego pracownika od ucznia na praktykach bez umowy o pracę.
- 13:10-13:5040 min
Dowody z pracy na własnym telefonie
Ćwiczymy zrzut wiadomości z widoczną nazwą grupy, nadawcą i datą, zachowywanie wiadomości głosowych i prowadzenie krótkiej notatki z datami, godzinami i nazwiskami świadków. Mówimy też, czego nie robić: nie usuwać wiadomości w złości i nie rozsyłać zrzutów po zakładzie.
- 13:50-14:3040 min
Komu zgłosić i co powiedzieć
Układamy kolejność: opiekun praktyk w zakładzie, osoba w szkole odpowiedzialna za praktyki, rodzic, przy umowie o pracę także Państwowa Inspekcja Pracy, a przy groźbach albo nagraniach intymnych policja. W parach uczestnicy piszą krótką wiadomość do szkoły na podstawie przygotowanego scenariusza.
- 14:30-14:5020 min
Gdy to ja coś opublikowałem
Omawiamy sytuację odwrotną: obraźliwy wpis o przełożonym albo film z zaplecza. Wyjaśniamy zniesławienie i znieważenie (art. 212 i 216 Kodeksu karnego), naruszenie dóbr osobistych i możliwość rozwiązania umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika (art. 52 Kodeksu pracy), a potem pokazujemy, jak usunąć wpis, przeprosić i ograniczyć szkody.
- 14:50-15:0010 min
Podsumowanie i numery na koniec
Każdy zapisuje w telefonie jedną zasadę, którą zabiera na praktyki. Przypominamy numery pomocowe i infolinię Fundacji.
Plan warsztatu 4 h
- 8:00-8:1515 min
Start, zasady i numery
Krótko mówimy, czym zajmuje się Fundacja i jak będzie wyglądał warsztat. Uczniowie zapisują w telefonach numery 116 111, 800 12 12 12, 112 i 222 900 142.
- 8:15-8:5540 min
Mapa zakładu
W grupach uczniowie rysują zakład ze swojej branży: kuchnię, warsztat, salon, sklep albo magazyn. Zaznaczają miejsca, w których pojawia się telefon, czyli szatnię, zaplecze, stanowisko i kontakt z klientem, i opisują, co może tam pójść źle.
- 8:55-9:3540 min
Grupa zmiany na wydruku
Każda grupa dostaje zanonimizowaną rozmowę z grupy zakładowej i zaznacza wiadomości służbowe, plotki oraz takie, które kogoś ośmieszają. Na koniec pisze spokojną odpowiedź nowej osoby, z której robi się żarty, bez wchodzenia w kłótnię.
- 9:35-9:4510 min
Przerwa
Krótka przerwa na rozprostowanie nóg.
- 9:45-10:2540 min
Telefon na zapleczu: scenki
Odgrywamy krótkie sytuacje: kolega nagrywa klienta, ktoś proponuje film o tym, „jak tu się pracuje”, współpracownik prosi o usunięcie filmu ze sobą. Grupy decydują, co zrobić, a my dopowiadamy zasady dotyczące wizerunku, danych klienta i odpowiedzialności po ukończeniu 17 lat.
- 10:25-10:5530 min
Zgłoszenie bez awantury
W parach uczniowie piszą wiadomość do opiekuna praktyk i sprawdzają ją według listy: co się stało, kiedy, kto widział, gdzie są zrzuty i czego oczekuje osoba zgłaszająca. Pokazujemy, jak zabezpieczyć wiadomości z grupy, zanim ktoś je usunie.
- 10:55-11:0510 min
Przerwa
Dziesięć minut przerwy przed ostatnią częścią.
- 11:05-11:4035 min
Poranek po wpisie
Scenariusz: praktykant wieczorem wrzucił relację z obraźliwym podpisem o kierowniku, a rano dowiaduje się, że kierownik ją widział. Grupy planują pierwsze dwie godziny: co usunąć, z kim porozmawiać, jak przeprosić i czego nie pisać w komentarzach.
- 11:40-12:0020 min
Pytania bez nauczyciela
Ostatnie dwadzieścia minut przeznaczamy na pytania. Jeśli szkoła się zgodzi, nauczyciel wychodzi z sali, bo wtedy uczniowie pytają o rzeczy, które naprawdę ich dotyczą. Na koniec jeszcze raz podajemy numery pomocowe.
Godziny są przykładowe. Kolejność bloków i proporcje dopasowujemy do wieku uczestników, planu lekcji i sytuacji w placówce, zachowując pełny czas szkolenia.
Ćwiczenia
Co uczestnicy robią na zajęciach
Czytamy grupę zmiany
Uczestnicy dostają wydruk zanonimizowanej rozmowy z grupy zakładowej, około czterdziestu wiadomości z jednego tygodnia pracy. Trzema kolorami zaznaczają informacje służbowe, plotki i wiadomości, które kogoś poniżają, a potem porównują wyniki między grupami. Na koniec każdy pisze jedno spokojne zdanie, którym nowa osoba może odpowiedzieć na ośmieszającą wiadomość. Zostaje wyczucie granicy i gotowa odpowiedź.
Dwanaście kart: nagrać czy nie
Każda karta opisuje sytuację z innego zakładu: zdjęcie gotowej fryzury, film z kolegą, który pomylił zamówienie, zdjęcie zlecenia z danymi klienta, nagranie kłótni z kierownikiem, relację z szatni. Grupy dzielą karty na trzy stosy i uzasadniają wybór. Przy rozbieżnościach pokazujemy, która zasada rozstrzyga. Zostaje proste pytanie kontrolne, które uczeń zadaje sobie przed każdą publikacją z pracy.
Wiadomość do opiekuna praktyk
W parach uczestnicy opisują sytuację z przygotowanego scenariusza w krótkiej wiadomości: co się stało, kiedy, kto był obecny, jakie są zrzuty i czego oczekują. Następnie wymieniają się z inną parą, która sprawdza tekst według listy i podkreśla zdania zbyt ogólne albo zbyt emocjonalne. Zostaje wzór, który uczniowie zapisują w telefonie.
Poranek po wpisie
Scenariusz zaczyna się od wieczornej relacji praktykanta z obraźliwym podpisem o kierowniku. Grupy planują pierwsze dwie godziny następnego dnia: co usunąć, komu i jak powiedzieć, jak przeprosić, czego nie pisać. Potem porównujemy plany z przebiegiem podobnej, zanonimizowanej sprawy. Zostaje przekonanie, że własny błąd da się naprawić, jeśli reaguje się szybko i bez wymówek.
Efekty
Co uczestnicy potrafią po szkoleniu
Odróżnia wymagającego przełożonego od poniżania
Zna różnicę między stanowczą uwagą, niewłaściwym żartem i zachowaniem, które może być mobbingiem, i wie, że liczy się powtarzalność oraz cel takiego zachowania.
Porusza się w grupie zakładowej
Umie wyciszyć nieoficjalną grupę, spokojnie z niej wyjść i odpowiedzieć na ośmieszającą wiadomość bez wchodzenia w kłótnię.
Sprawdza nagranie przed publikacją
Zadaje sobie trzy pytania: kto jest na nagraniu, czy widać dane klienta i czy zakład pozwala nagrywać w tym miejscu.
Zabezpiecza dowody z pracy
Robi zrzut z widoczną nazwą grupy, nadawcą i datą oraz prowadzi krótką notatkę z godzinami i świadkami.
Wie, komu zgłosić sprawę
Zna kolejność: opiekun praktyk, szkoła, rodzic, przy umowie o pracę Państwowa Inspekcja Pracy, a przy groźbach policja. Umie napisać zwięzłą wiadomość o tym, co się stało.
Rozumie własną odpowiedzialność
Wie, czym może się skończyć obraźliwy wpis o pracodawcy albo film z klientem i co zrobić, żeby ograniczyć skutki własnego błędu.
Co zostaje po szkoleniu
Po zajęciach każdy uczestnik ma w telefonie kartę z krokami na wypadek ośmieszania w pracy, wzór wiadomości do opiekuna praktyk i komplet numerów pomocowych. Szkoła otrzymuje w PDF zestaw dwunastu kart z sytuacjami „nagrać czy nie” do wykorzystania na lekcjach przedmiotów zawodowych, krótką instrukcję dla osoby odpowiedzialnej za praktyki, co zrobić po zgłoszeniu ucznia, oraz plakat do pracowni z zasadami nagrywania w miejscu pracy. Dyrekcja dostaje zestawienie pytań zadanych przez uczniów, bez nazwisk i bez nazw zakładów.
Ceny
Ile kosztuje i kto może zamówić
Szkolenie mogą zamówić szkoły i przedszkola, instytucje, rodzice oraz firmy. Każdy zamawiający ma swój cennik, dlatego ceny pokazujemy osobno.
Szkoła lub przedszkole
Szkoły, organy prowadzące, rady rodziców.
| Warsztat 4 h dla jednej klasy lub grupy do 30 osób | 3 000 zł |
| Szkolenie 6 h z 30-minutową przerwą, do 30 osób | 8 000 zł |
| Druga grupa tego samego dnia w tej samej szkole, 6 h | 6 000 zł |
| Trzecia i każda kolejna grupa tego samego dnia, 6 h | 5 000 zł |
| Szkolenie online na żywo, 6 h, nagranie dla szkoły na 30 dni | 6 500 zł |
Ceny netto, do każdej dolicza się podatek VAT. Pełny cennik: Cennik dla szkół i organizacji.
Instytucja
Biblioteki, domy kultury, kluby sportowe, świetlice, organizacje pozarządowe.
| Warsztat 4 h dla dzieci lub młodzieży, do 30 osób | 3 000 zł |
| Dzień bez hejtu w instytucji: dwa warsztaty dla młodzieży i spotkanie dla dorosłych | 9 500 zł |
| Zniżka dla organizacji pozarządowych | -20% |
Ceny netto z rozdziału o instytucjach w cenniku dla szkół i organizacji.
Rodzice
Grupa rodziców, która zamawia zajęcia dla klasy, drużyny albo grupy dzieci.
| Warsztat 4 h dla dzieci lub młodzieży, do 30 osób | 3 690 zł |
| Szkolenie 6 h dla grupy, do 30 osób | 9 840 zł |
Ceny brutto z cennika dla rodziców i osób prywatnych. Płatność z góry przy zapisie, przelewem lub kartą.
Firma
Firmy, które fundują zajęcia szkole albo organizują je dla dzieci pracowników.
| Warsztat ufundowany szkole, przedszkolu albo instytucji | jak dla szkoły |
| Warsztat 4 h dla dzieci pracowników, do 30 dzieci | 6 000 zł |
Ceny netto, do każdej dolicza się podatek VAT. Pełny cennik: Cennik dla firm.
Organizacja
Przygotowanie i warunki
Prosimy o informację, w jakich zawodach kształcą się uczestnicy i w jakich branżach odbywają praktyki, bo do tego dobieramy przykłady i karty. Uczniowie powinni mieć naładowane telefony, bo ćwiczymy na nich zrzuty i ustawienia grup. Potrzebna jest sala z ławkami do pracy w grupach, rzutnik jest pomocny. Jeśli w szkole była ostatnio sprawa związana z praktykami, prosimy o krótką informację przed zajęciami. Nie omawiamy jej na forum i nikogo nie wskazujemy.
Kto płaci
Szkolenie zamawia i opłaca szkoła, organ prowadzący, instytucja, rada rodziców, rodzice albo firma. Wszystkie szkolenia i warsztaty są płatne według cennika. Nie zbieramy pieniędzy od uczniów.
Dopłaty i koszty dodatkowe
Grupa 31-60 osób: dopłata 2 500 zł netto do szkolenia stacjonarnego. Termin w sobotę, niedzielę lub święto: dopłata 25%. Dojazd od Krakowa: 2,50 zł za kilometr w obie strony i 150 zł za godzinę czasu dojazdu, nocleg według kosztów oraz dieta 150 zł za dobę. Na życzenie: zeszyt ćwiczeń 35 zł za osobę, imienne zaświadczenia 15 zł za osobę, nagranie szkolenia dla kadry na 12 miesięcy 1 500 zł, spotkanie kontrolne online po 3 miesiącach 900 zł.
Płatność
Szkoły i instytucje: przelew 14 dni po fakturze, przy pierwszym zamówieniu zaliczka 50%. Rodzice: płatność z góry przy zapisie, przelewem lub kartą. Firmy: zaliczka 50% przy zleceniu, reszta po szkoleniu. Kwotę końcową podajemy na piśmie w ofercie.
Odwołanie i zmiana terminu
Odwołanie do 7 dni przed terminem jest bez kosztów, od 7 do 3 dni przed terminem kosztuje 50% ceny, później 100% ceny. Jedną zmianę terminu robimy bez kosztów.
Zniżki
Szkoły z sieci szkół partnerskich: 10% na szkolenia i warsztaty. Organizacje pozarządowe: 20%. Zniżki nie łączą się, stosujemy najkorzystniejszą dla zamawiającego. Umowy roczne i cykle szkoleń mają własne ceny w cenniku.
Uczciwie
Czego to szkolenie nie daje
Szkolenie nie zastępuje porady prawnej w konkretnej sprawie pracowniczej i nie rozstrzyga, czy w danym zakładzie doszło do mobbingu. Taka ocena wymaga znajomości wszystkich okoliczności, a czasem postępowania przed sądem pracy. Nie występujemy też w imieniu ucznia wobec pracodawcy. Mówimy uczciwie: zajęcia podnoszą umiejętności i pomagają szybciej rozpoznać, że dzieje się coś złego, ale każdy zakład, każdy zespół i każda sprawa wyglądają inaczej. Komunikatory, zasady serwisów i przepisy się zmieniają, więc do tematu warto wracać, najlepiej przed kolejnymi praktykami albo przed pierwszą stałą pracą.
Pytania
Pytania przed zamówieniem
Czy na zajęciach będą omawiane zakłady, z którymi współpracuje szkoła?
Nie. Nie wymieniamy firm ani osób, a wszystkie przykłady pochodzą z innych, zanonimizowanych spraw. Uczniów prosimy, żeby również nie podawali nazw zakładów. Jeśli szkoła ma sygnały o problemie w konkretnym miejscu praktyk, to temat na osobną rozmowę z dyrekcją, a nie na forum klasy.
Czy szkolenie nie zniechęci uczniów do praktyk?
Nie, bo nie budujemy go na lęku. Mówimy wprost, że większość praktyk przebiega bez problemów, a dobry opiekun praktyk to dla ucznia ogromna pomoc. Chodzi o to, żeby uczeń wiedział, co zrobić, gdy coś pójdzie źle, zamiast milczeć do końca praktyk albo z nich rezygnować.
Czy uczeń na praktykach jest chroniony przez Kodeks pracy?
To zależy od formy. Młodocianego pracownika i osobę zatrudnioną na umowę o pracę obejmuje obowiązek pracodawcy przeciwdziałania mobbingowi (art. 94³ Kodeksu pracy) i szanowania dóbr osobistych pracownika (art. 11¹). Ucznia na praktykach bez umowy o pracę chronią przepisy Kodeksu cywilnego o dobrach osobistych i prawo karne, a sprawę zgłasza się przede wszystkim szkole, która praktyki organizuje. Na zajęciach pokazujemy obie sytuacje.
Czy można przeprowadzić to szkolenie dla nauczycieli zawodu i opiekunów praktyk?
Tak, w osobnej grupie, bez łączenia z uczniami. Program przesuwamy wtedy na reakcję szkoły po zgłoszeniu ucznia: jak przyjąć informację, jak udokumentować sprawę, jak rozmawiać z pracodawcą i kiedy zmienić miejsce praktyk. Zakres ustalamy przy zamówieniu.
Co, jeśli w trakcie zajęć uczeń opowie o trwającej sprawie?
Nie rozwijamy jej przy klasie. Proponujemy rozmowę w przerwie albo po zajęciach i za zgodą ucznia przekazujemy informację pedagogowi. Gdy z opowieści wynika zagrożenie, od razu informujemy dyrekcję. Uczeń może też zadzwonić na infolinię Fundacji 222 900 142, a pierwsza rozmowa nastolatka ze specjalistą odbywa się bez opłat.
Czy zajęcia dotyczą tylko praktyk, czy także pracy dorywczej?
Również pracy dorywczej, bo wielu uczniów dorabia w wakacje i w weekendy. Omawiamy grupy, w których jest kilkadziesiąt osób z różnych zmian, pracę w punktach z dużym ruchem klientów i oceny w aplikacjach, w których klient potrafi wymienić pracownika z imienia. Zasady zabezpieczania dowodów i zgłaszania są tu takie same.
Zobacz też