O szkoleniu
Po co jest to szkolenie
„Z kim piszesz?”, „Pokaż mi to”, „Dlaczego od razu nie powiedziałeś?”. Te pytania padają z troski, a jednak dzieci słyszą w nich zapowiedź kłopotów. Po kilku takich rozmowach uczą się odpowiadać „nic” i „normalnie”, a o tym, co naprawdę dzieje się w grupie klasowej czy w grze, rodzic dowiaduje się ostatni, często od wychowawcy albo od innego rodzica. Spotkanie dotyczy tego, jak odwrócić ten układ, zanim wydarzy się coś poważnego.
W prowadzonych przez nas sprawach dzieci najczęściej podają te same powody milczenia: boją się, że stracą telefon, że rodzic zrobi awanturę w szkole albo zadzwoni do rodziców kolegi, że wstyd wyjdzie na jaw albo że to one zostaną obwinione. Każdą z tych obaw rodzic może zmniejszyć, zanim cokolwiek się stanie, jasnymi zasadami i sposobem reagowania na drobne rzeczy. Dziecko, które widzi, że rozmowa o głupim memie nie skończyła się karą, ma większą szansę przyjść także z czymś poważnym.
Pracujemy na konkretnych zdaniach. Porównujemy pytania, po których rozmowa się urywa, z pytaniami, które ją otwierają, i uczymy przerabiać jedne na drugie. Rozmawiamy o porze i miejscu, bo rozmowa w samochodzie albo przy wspólnym gotowaniu przynosi więcej niż wezwanie do pokoju. Ćwiczymy pierwszą minutę po tym, jak dziecko pokazuje coś trudnego, bo od niej zależy, czy przyjdzie następnym razem. Pokazujemy też, jak wyglądają miejsca, o których dzieci opowiadają: grupy klasowe, czaty w grach, transmisje i komentarze pod filmami.
Nie uczymy kontrolowania dziecka po kryjomu ani wyciągania informacji podstępem. Uczymy rozmowy, w której dziecko wie, czego się spodziewać. Na koniec każdy rodzic ma szkic domowej umowy: co robimy, gdy w telefonie pojawi się coś niepokojącego, kto komu mówi i czego na pewno nie zrobimy. Podajemy też numery, pod które dziecko może zadzwonić samo, gdy nie jest gotowe rozmawiać z rodzicem: 116 111 i 800 12 12 12.
Dla kogo
Spotkanie jest przeznaczone dla rodziców i opiekunów dzieci mniej więcej od ośmiu do siedemnastu lat, zwłaszcza tych, które właśnie dostały pierwszy własny telefon albo zaczynają korzystać z grup klasowych i gier z czatem. Sprawdza się w szkołach podstawowych i ponadpodstawowych jako spotkanie dla rodziców całego rocznika. Największy sens ma, zanim wydarzy się coś złego, ale pomaga też rodzicom, którzy czują, że kontakt z dzieckiem już się urwał, i chcą go odbudować.
Plan szkolenia
Plan spotkania 2 h dla rodziców
- 18:00-18:1010 min
Powitanie i numery pomocowe
Wyjaśniamy zasady spotkania: nie omawiamy na forum spraw konkretnych dzieci, a pytania można zadać także na kartce. Podajemy numery 116 111 i 800 12 12 12 dla dzieci, 800 100 100 dla rodziców i infolinię Fundacji 222 900 142.
- 18:10-18:3525 min
Dlaczego dzieci nie mówią
Na zanonimizowanych wypowiedziach dzieci z prowadzonych przez nas spraw pokazujemy cztery najczęstsze obawy: utratę telefonu, awanturę w szkole, wstyd i strach przed obwinieniem. Przy każdej omawiamy, jak rodzic może ją zmniejszyć jeszcze dziś, bez specjalnej rozmowy i bez obietnic, których nie dotrzyma.
- 18:35-19:0025 min
Pytania, które otwierają, i te, które zamykają
Pokazujemy na ekranie pary pytań: „Z kim piszesz?” obok „Co was dziś najbardziej rozbawiło w grupie?”, „Kto to zrobił?” obok „Jak reagowali inni?”. Rodzice przerabiają kilka pytań z własnego domu na wersje otwierające i sprawdzają je z osobą obok.
- 19:00-19:2020 min
Pierwsza minuta, gdy dziecko pokazuje coś trudnego
Omawiamy reakcje, które zamykają rozmowę na miesiące: krzyk, natychmiastowy telefon do szkoły, zabranie telefonu, „a nie mówiłam”. Pokazujemy trzy pierwsze zdania, które działają lepiej, i to, jak zapytać dziecko, czego potrzebuje, zanim rodzic cokolwiek zrobi.
- 19:20-19:3010 min
Domowa umowa w pięciu punktach
Rozdajemy szkic umowy rodzinnej: co dziecko robi, gdy zobaczy w sieci coś złego, co robi wtedy rodzic i czego na pewno nie zrobi. Rodzice wypełniają ją w domu razem z dzieckiem, a nie za nie.
- 19:30-20:0030 min
Pytania rodziców i numery na koniec
Odpowiadamy na pytania z sali i z kartek, także te, które rodzice wolą zadać anonimowo. Na koniec przypominamy numery 116 111, 800 12 12 12, 800 100 100, 112 i 222 900 142.
Plan szkolenia 6 h
- 9:00-9:2020 min
Otwarcie i numery pomocowe
Ustalamy zasady pracy w grupie i podajemy numery 116 111, 800 12 12 12, 800 100 100, 112 oraz 222 900 142. Każdy uczestnik zapisuje na kartce pytanie, które najczęściej zadaje dziecku o telefon, i odpowiedź, którą najczęściej słyszy.
- 9:20-10:0040 min
Co jest w telefonie dziecka w różnym wieku
Pokazujemy na ekranach miejsca, o których dzieci opowiadają: grupę klasową w komunikatorze, czat w Robloksie, komentarze pod filmem na TikToku, transmisję na żywo i serwer na Discordzie. Rodzic, który zna te miejsca, zadaje konkretniejsze pytania i lepiej rozumie odpowiedzi. Omawiamy różnice między dziesięciolatkiem, trzynastolatkiem i szesnastolatką.
- 10:00-10:5050 min
Rozmowa a przesłuchanie
Rozkładamy na części rozmowę, która zamieniła się w przesłuchanie: seria pytań bez przerwy, podniesiony ton, zła pora, siedzenie naprzeciwko. Pokazujemy, dlaczego rozmowy obok siebie, w samochodzie, na spacerze czy przy gotowaniu, przynoszą więcej niż wezwanie do pokoju. Uczestnicy planują trzy takie okazje w swoim zwykłym tygodniu.
- 10:50-12:0070 min
Warsztat pytań
Rodzice dostają zestaw kilkunastu pytań zamykających i w parach przerabiają je na otwierające, a potem sprawdzają, jak brzmią na głos. Ćwiczymy też pytania zadawane przez kogoś trzeciego, na przykład o to, jak w klasie reaguje się, gdy ktoś przesadzi, bo dziecku łatwiej mówić o innych niż o sobie.
- 12:00-12:3030 min
Przerwa
Przerwa obiadowa. Prowadzący odpowiadają na pytania, których rodzic nie chce zadawać przy grupie.
- 12:30-13:2050 min
Gdy dziecko powie coś trudnego
Ćwiczymy w scenkach trzy sytuacje: dziecko pokazuje wiadomość, w której ktoś je obraża, opowiada o koledze wyśmiewanym przez całą grupę albo przyznaje, że samo wysłało coś, czego żałuje. Pracujemy nad pierwszą minutą: podziękowaniem, pytaniem o potrzeby i ustaleniem, co robimy razem. Przypominamy, że szantażyście nigdy się nie płaci, a dziecko nie ponosi winy za to, co zrobił ktoś inny.
- 13:20-14:0040 min
Dziecko, które odpowiada „nic”
Omawiamy nastolatka, który zamyka drzwi i odpowiada półsłówkami. Pokazujemy drogi pośrednie: wiadomość zamiast rozmowy twarzą w twarz, prośbę o zdanie w sprawie czegoś, co dzieje się w sieci, wspólne obejrzenie filmu, który dziecko poleca. Uczymy też czekać, bo cisza nie zawsze oznacza problem.
- 14:00-14:3030 min
Emocje rodzica
Rozmawiamy o tym, co dzieje się z dorosłym, gdy słyszy coś niepokojącego, i o reakcjach, które z tego wynikają: wpisie na grupie rodziców, telefonie do rodziców sprawcy, wizycie w szkole bez uprzedzenia dziecka. Ćwiczymy krótką przerwę między usłyszeniem a działaniem i zdanie, którym rodzic ją dziecku wyjaśnia.
- 14:30-14:5020 min
Umowa rodzinna
Każdy rodzic przygotowuje szkic domowej umowy na wypadek trudnej sytuacji w sieci, dopasowany do wieku dziecka. Omawiamy, jak przedstawić ją dziecku tak, żeby mogło coś w niej zmienić, bo umowa narzucona zwykle nie działa.
- 14:50-15:0010 min
Podsumowanie i numery pomocowe
Uczestnicy zapisują jedno pytanie, które zadadzą dziecku jeszcze dziś, i jedno, z którego rezygnują. Przypominamy numery 116 111, 800 12 12 12, 800 100 100, 112 i 222 900 142.
Godziny są przykładowe. Kolejność bloków i proporcje dopasowujemy do wieku uczestników, planu lekcji i sytuacji w placówce, zachowując pełny czas szkolenia.
Ćwiczenia
Co uczestnicy robią na zajęciach
Zamiana pytań
Rodzice dostają kartę z dwunastoma pytaniami, które często padają w domach, na przykład „Kto to napisał?” czy „Ile razy mam powtarzać?”. W parach przerabiają je tak, żeby zapraszały do opowiadania, a nie do tłumaczenia się, i czytają nowe wersje na głos. Zostaje własna lista pytań, z której można korzystać od jutra.
Rozmowa w samochodzie
Jedna osoba gra trzynastolatka, który na każde pytanie odpowiada „normalnie”, druga rodzica w drodze ze szkoły. Mają dziesięć minut, żeby dowiedzieć się czegoś o tym, co działo się dziś w grupie klasowej, bez pytania wprost o problemy. Potem zamieniają się rolami i mówią, po których zdaniach chciało się odpowiedzieć.
Pierwsze trzy zdania
Prowadzący pokazuje zanonimizowany zrzut wiadomości, z którą dziecko mogłoby przyjść do rodzica. Uczestnicy zapisują trzy pierwsze zdania, które by powiedzieli, a potem porównujemy je z reakcjami, po których dzieci w prowadzonych przez nas sprawach przestawały mówić. Ćwiczenie powtarzamy, aż w zdaniach znajdzie się podziękowanie, pytanie i brak oceny.
Umowa rodzinna na jednej kartce
Rodzice wypełniają szablon umowy: co dziecko robi, gdy zobaczy coś niepokojącego, co robi wtedy rodzic, czego rodzic na pewno nie zrobi i do kogo dziecko może zadzwonić, jeśli nie chce mówić w domu. Szablon jest celowo niedokończony, bo resztę wpisuje się razem z dzieckiem. Zostaje dokument, który można powiesić w kuchni albo zapisać w telefonie.
Efekty
Co uczestnicy potrafią po szkoleniu
Zadaje pytania, które otwierają rozmowę
Potrafi zamienić pytanie kontrolne na zaproszenie do opowiadania i zna pytania o innych, na które dziecku łatwiej odpowiedzieć.
Rozpoznaje przesłuchanie we własnych słowach
Zauważa, kiedy rozmowa zamienia się w serię pytań, i umie ją zatrzymać, zanim dziecko się zamknie.
Wybiera dobrą porę i miejsce
Korzysta z rozmów obok siebie, w drodze czy przy wspólnym zajęciu, zamiast wzywać dziecko na poważną rozmowę.
Reaguje w pierwszej minucie bez paniki
Wie, co powiedzieć, gdy dziecko pokazuje coś trudnego, i czego nie robić, żeby przyszło także następnym razem.
Zna zasady na wypadek szantażu
Wie, że szantażyście się nie płaci, że wina nie leży po stronie dziecka i że trzeba od razu zadzwonić pod 112 lub 116 111.
Ustala z dzieckiem domową umowę
Ma szkic zasad na wypadek trudnej sytuacji w sieci i wie, jak ustalić je razem z dzieckiem.
Co zostaje po szkoleniu
Każdy uczestnik otrzymuje kartę par pytań zamykających i otwierających, listę zdań na pierwszą minutę po tym, jak dziecko pokaże coś trudnego, oraz szablon domowej umowy na wypadek niepokojącej sytuacji w sieci. Do tego krótki opis miejsc, z których korzystają dzieci w różnym wieku, z pytaniami, które warto o nie zadawać, i listę numerów: 116 111, 800 12 12 12, 800 100 100, 112 oraz infolinię Fundacji 222 900 142. Szkoła dostaje materiały w formie, którą może rozesłać rodzicom nieobecnym na spotkaniu.
Ceny
Ile kosztuje i kto może zamówić
Szkolenie mogą zamówić szkoły i przedszkola, instytucje, rodzice oraz firmy. Każdy zamawiający ma swój cennik, dlatego ceny pokazujemy osobno.
Szkoła lub przedszkole
Spotkanie organizuje placówka albo rada rodziców.
| Spotkanie 2 h dla rodziców, aula lub online, bez limitu osób, 30 minut pytań | 3 500 zł |
| Szkolenie 6 h z 30-minutową przerwą, do 30 osób | 8 000 zł |
| Szkolenie online na żywo, 6 h | 6 500 zł |
| Pakiet dla rady rodziców: spotkanie 2 h w dniu szkolenia kadry, materiały dla każdej klasy, dyżur telefoniczny przez 3 miesiące | 5 900 zł |
Ceny netto, do każdej dolicza się podatek VAT. Pełny cennik: Cennik dla szkół i organizacji.
Rodzice
Grupa rodziców zamawiająca spotkanie we własnym imieniu albo jedna rodzina.
| Spotkanie 2 h dla grupy rodziców, do 30 osób | 4 305 zł |
| Szkolenie 6 h dla grupy rodziców, do 30 osób | 9 840 zł |
| Szkolenie 6 h online | 7 995 zł |
| Szkolenie rodzinne online 2 h: rodzic i dziecko razem | 600 zł |
Ceny brutto z cennika dla rodziców i osób prywatnych. Płatność z góry przy zapisie, przelewem lub kartą.
Instytucja
Biblioteki, domy kultury, poradnie, ośrodki pomocy społecznej.
| Webinar dla rodziców, 90 min, bez limitu uczestników, nagranie na 30 dni | 3 500 zł |
| Szkolenie całodniowe 6 h, do 25 osób | 9 000 zł |
Ceny netto z rozdziału o instytucjach w cenniku dla szkół i organizacji.
Firma
Firmy, które chcą wesprzeć pracowników-rodziców.
| Spotkanie online dla pracowników-rodziców, 90 min, bez limitu osób | 6 500 zł |
| Szkolenie dla pracowników-rodziców, 6 h, do 20 osób | 18 000 zł |
| Spotkanie ufundowane szkole lub przedszkolu | jak dla szkoły |
Ceny netto, do każdej dolicza się podatek VAT. Pełny cennik: Cennik dla firm.
Organizacja
Przygotowanie i warunki
Prosimy o informację, ilu rodziców spodziewa się szkoła i z których klas, bo inaczej rozkładamy akcenty przy rodzicach dziesięciolatków, a inaczej przy rodzicach licealistów. Przy spotkaniu w auli potrzebny jest rzutnik, mikrofon i kartki na pytania anonimowe, a przy spotkaniu online platforma z czatem. Warto, żeby zaproszenie jasno mówiło, że spotkanie nie dotyczy żadnej konkretnej sprawy w szkole, bo wtedy przychodzi więcej osób.
Dopłaty i koszty dodatkowe
Grupa 31-60 osób: dopłata 2 500 zł netto do szkolenia stacjonarnego. Termin w sobotę, niedzielę lub święto: dopłata 25%. Dojazd od Krakowa: 2,50 zł za kilometr w obie strony i 150 zł za godzinę czasu dojazdu, nocleg według kosztów oraz dieta 150 zł za dobę. Na życzenie: zeszyt ćwiczeń 35 zł za osobę, imienne zaświadczenia 15 zł za osobę, nagranie szkolenia dla kadry na 12 miesięcy 1 500 zł, spotkanie kontrolne online po 3 miesiącach 900 zł.
Płatność
Szkoły i instytucje: przelew 14 dni po fakturze, przy pierwszym zamówieniu zaliczka 50%. Rodzice: płatność z góry przy zapisie, przelewem lub kartą. Firmy: zaliczka 50% przy zleceniu, reszta po szkoleniu. Kwotę końcową podajemy na piśmie w ofercie.
Odwołanie i zmiana terminu
Odwołanie do 7 dni przed terminem jest bez kosztów, od 7 do 3 dni przed terminem kosztuje 50% ceny, później 100% ceny. Jedną zmianę terminu robimy bez kosztów.
Zniżki
Szkoły z sieci szkół partnerskich: 10% na szkolenia i warsztaty. Organizacje pozarządowe: 20%. Zniżki nie łączą się, stosujemy najkorzystniejszą dla zamawiającego. Umowy roczne i cykle szkoleń mają własne ceny w cenniku.
Uczciwie
Czego to szkolenie nie daje
Spotkanie nie da gotowego scenariusza rozmowy, który zadziała z każdym dzieckiem, i nie zastąpi pomocy psychologa, gdy dziecko jest w kryzysie albo kontakt w rodzinie od dawna jest bardzo trudny. Nie uczymy też czytania wiadomości dziecka po kryjomu ani instalowania programów, które pozwalają je śledzić. Szkolenie podnosi umiejętności rodzica i ułatwia rozpoznanie, kiedy rozmowa pomaga, a kiedy szkodzi, ale każde dziecko jest inne, zmienia się z wiekiem, a miejsca, w których spędza czas w sieci, zmieniają się jeszcze szybciej. Do tego, czego rodzice nauczą się na sali, trzeba wracać i dopasowywać to na bieżąco.
Pytania
Pytania przed zamówieniem
Czy powinniśmy czytać wiadomości dziecka?
Czytanie wiadomości po kryjomu zwykle kończy się tym, że dziecko przenosi rozmowy tam, gdzie rodzic ich nie zobaczy, i przestaje przychodzić z problemami. Inaczej wygląda sytuacja, w której rodzic otwarcie mówi, że w razie poważnego zagrożenia sprawdzi telefon, a dziecko zna te zasady. Gdy pojawia się podejrzenie szantażu, groźby albo kontaktu z obcym dorosłym, bezpieczeństwo jest ważniejsze niż prywatność rozmowy i wtedy dzwoni się pod 112. Na spotkaniu omawiamy, jak ustalić te zasady z wyprzedzeniem.
Co robić, gdy dziecko na każde pytanie odpowiada „nic”?
Przede wszystkim nie traktować tego jako dowodu, że coś ukrywa, bo dla wielu nastolatków to zwykła odpowiedź na pytania zadawane w progu. Pomaga zmiana pory i miejsca, pytania o innych zamiast o samo dziecko, a czasem wiadomość zamiast rozmowy twarzą w twarz. Liczy się też reakcja rodzica na drobne sprawy, bo na ich podstawie dziecko ocenia, czy warto przyjść z dużymi. Ćwiczymy to szczególnie w wersji sześciogodzinnej.
Czy spotkanie jest dla rodziców, którym coś się już przydarzyło?
Spotkanie ma przede wszystkim charakter zapobiegawczy, ale wielu rodziców przychodzi na nie wtedy, gdy kontakt z dzieckiem już się urwał. Na forum nie omawiamy konkretnych spraw, bo dotyczą dzieci i wymagają poufności. Jeśli sprawa trwa i trzeba działać teraz, zapraszamy na infolinię 222 900 142, gdzie rozmawiamy o niej indywidualnie.
Czy dzieci mogą przyjść na spotkanie razem z rodzicami?
Spotkanie jest dla dorosłych, bo rodzice mówią na nim o własnych błędach i obawach, a przy dzieciach robią to dużo ostrożniej. Dla uczniów prowadzimy osobne warsztaty, dopasowane do wieku. Najlepiej działa połączenie obu: rodzice wiedzą, o czym rozmawiano z dziećmi, i mają od czego zacząć rozmowę w domu.
Czym różni się spotkanie 2 h od szkolenia 6 h?
Spotkanie wieczorne daje najważniejsze zasady, przykłady pytań i szkic umowy rodzinnej, a ostatnie pół godziny przeznaczamy na pytania. Szkolenie sześciogodzinne pozwala to przećwiczyć: rodzice pracują w parach, odgrywają scenki z nastolatkiem odpowiadającym półsłówkami i przygotowują umowę dopasowaną do wieku dziecka. Spotkanie wybierają zwykle szkoły dla całego rocznika, a szkolenie rady rodziców i mniejsze grupy.
Co zrobić, jeśli dziecko opowie o czymś poważnym?
Najpierw podziękować, że powiedziało, i jasno przekazać, że nie ponosi za to winy. Przy groźbach, szantażu albo kontakcie z obcym dorosłym nie usuwamy rozmowy, nie odpisujemy sprawcy i nigdy nie płacimy, tylko zabezpieczamy wiadomości i dane konta, bez kopiowania samych zdjęć, i dzwonimy pod 112. Dziecko może też samo porozmawiać z kimś pod numerem 116 111. Na spotkaniu pokazujemy, jak przejść od rozmowy do działania, nie tracąc zaufania dziecka.