Patotreści w oczach nastolatków - co badania mówią o oglądaniu szkodliwych transmisji

Patotreści to nagrania i transmisje, w których ktoś pije, bije, poniża innych albo namawia do przemocy, a widzowie za to płacą i komentują. Rodzice i nauczyciele często pytają, ilu nastolatków naprawdę to ogląda. Odpowiedź da się oprzeć na liczbach, bo w Polsce temat badano kilka razy.

Zebraliśmy w jednym miejscu wyniki z lat 2018-2025: ilu młodych ogląda takie materiały, dlaczego to robi, co o nich myśli i ile wiedzą o tym dorośli. Przy każdej liczbie podajemy źródło, rok i sposób zadania pytania, bo to od niego zależy wynik.

W skrócie

• W badaniu Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę z 2019 roku 84% nastolatków w wieku 13-15 lat słyszało o patotreściach, a 37% oglądało je w ciągu ostatnich 12 miesięcy.
• W badaniu NASK „Nastolatki” z 2024 roku 22% uczniów potwierdziło, że ogląda patostreamy. W poprzednich edycjach było to 23% (2018), 17% (2020) i 26% (2022). Nie ma tu jednego trendu.
• Rodzice widzą mniej. W 2024 roku tylko 9% rodziców było pewnych, że ich dziecko ogląda takie transmisje, a 29% nie umiało odpowiedzieć (NASK).
• Główny motyw to ciekawość: wskazało ją 75% oglądających. Nuda to 29%, rozrywka 24%, chęć bycia na czasie 10% (FDDS, 2019).
• Oglądanie nie oznacza aprobaty. 88% oglądających uznało to doświadczenie za niepokojące, a 82% wszystkich badanych chciało zakazu takich treści (FDDS, 2019).
• Dane mają luki: brakuje badań dzieci poniżej 13 lat, a najdokładniejsze badanie motywów pochodzi z 2019 roku.

Czym są patotreści i patostreamy?

Oba słowa bywają używane zamiennie, ale znaczą coś innego. Ma to znaczenie przy czytaniu badań, bo każde z nich pytało o coś trochę innego.

Patostream.
To transmisja na żywo (ang. stream), w której nadawca pokazuje zachowania uznawane za patologiczne. NASK w kwestionariuszu opisuje patostreamy jako „wulgarne, obsceniczne i nacechowane przemocą widowiska lub transmisje internetowe nadawane na żywo w serwisach streamingowych”.

Patotreści.
To pojęcie szersze. Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę opisała je w ankiecie jako „zamieszczane w internecie wulgarne materiały prezentujące zachowania, takie jak: upijanie się, zażywanie narkotyków, bicie innych, namawianie do przemocy czy wyzywanie innych”. Mieszczą się tu transmisje, ale też krótkie wycinki z nich, wpisy i memy.

Shot.
To krótki fragment transmisji wycięty i opublikowany osobno. Jak zobaczycie niżej, to właśnie w tej formie nastolatki najczęściej stykają się z patotreściami.

Zespół Dyżurnet.pl, który w NASK przyjmuje zgłoszenia szkodliwych treści, zalicza do patotreści także utwory muzyczne gloryfikujące przemoc, narkotyki i nadużywanie alkoholu. Pisze o tym w raporcie za 2025 rok.

Ilu nastolatków ogląda patotreści?

Zależy, o co i kogo zapytano. Dwa najważniejsze polskie źródła dają różne liczby i obie są poprawne.

Badanie FDDS z 2019 roku: 37% oglądało w ciągu roku

Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę we współpracy z Rzecznikiem Praw Obywatelskich wydała w 2019 roku raport „Patotreści w internecie. Raport o problemie”. Badanie przeprowadzono w marcu i kwietniu 2019 roku. Ankietę internetową wypełniło 400 nastolatków w wieku 13-15 lat, a wcześniej odbyły się 4 wywiady grupowe.

O patotreściach słyszało 84% badanych. Oglądało je 37%. Kolejne 12% w ogóle o nich nie słyszało. Częściej o takich materiałach wiedzieli chłopcy i piętnastolatki.

Ci, którzy oglądali, robili to dość regularnie: średnio 5 razy w miesiącu. 43% oglądających miało kontakt z takimi materiałami co najmniej raz w tygodniu, w tym 15% codziennie lub prawie codziennie.

Badania NASK z lat 2018-2024: od 17% do 26%

NASK co dwa lata bada uczniów klas 7 i 8 szkół podstawowych oraz klas 1 i 2 szkół ponadpodstawowych. Od 2018 roku zadaje im to samo pytanie: „Czy oglądasz tzw. patostreamy?”. Dzięki temu wyniki z kolejnych lat można porównać.

Rok badania	Nastolatki: tak	Nastolatki: nie	Nastolatki: trudno powiedzieć	Rodzice: tak, moje dziecko ogląda
2018	23%	66%	11%	około 12%
2020	17%	73%	10%	12%
2022	26%	58%	16%	13%
2024	22%	65%	13%	9%

Źródło: raporty NASK „Nastolatki 3.0” z 2021 roku (edycje 2018 i 2020), „Nastolatki 3.0” z 2023 roku (edycja 2022) i „Nastolatki. Raport badawczy” (edycja 2024). Liczba badanych uczniów: 966, 1733, 4984 i 3665. Wartości zaokrąglone do pełnych procentów.

Sami autorzy raportu z edycji 2024 piszą, że zmiany „nie układają się w jednolity trend”. Najwięcej potwierdzeń padło w 2022 roku, najmniej w 2020. Nie da się więc uczciwie napisać ani że zjawisko rośnie, ani że zanika.

Uwaga dla osób cytujących raport z 2021 roku: w jego streszczeniu pojawia się wartość 27,1% dla nastolatków. W tabeli i na wykresie tego samego raportu jest 17,1%, a późniejsze raporty NASK podają dla 2020 roku 17%. Bezpieczniej cytować wartość z tabeli.

Dlaczego 37% i 22% się nie wykluczają?

Różnica wynika z trzech rzeczy. Po pierwsze, FDDS pytała o patotreści, czyli także o krótkie wycinki i wpisy, a NASK tylko o transmisje. Po drugie, FDDS pytała, czy ktoś oglądał choć raz w ciągu 12 miesięcy, a NASK pyta „czy oglądasz”, co brzmi jak pytanie o zwyczaj. Po trzecie, badano inne grupy wieku.

Najprostszy wniosek dla rodzica i nauczyciela: w przeciętnej klasie siódmej lub ósmej kilkoro uczniów ogląda takie materiały, a prawie wszyscy o nich słyszeli.

Kto ogląda częściej?

W edycji 2024 badania NASK oglądanie patostreamów potwierdziło 26% chłopców i 18% dziewcząt. Częściej byli to uczniowie szkół branżowych (27%) i techników (26%) niż szkół podstawowych (20%) i liceów (19%). Wiek, według autorów, nie zmieniał wyniku w istotny sposób.

To różnice kilku punktów procentowych, a nie przepaść. Patotreści nie są problemem jednej płci ani jednego typu szkoły.

Jak nastolatki trafiają na patotreści?

Rzadko zaczyna się od celowego szukania. W badaniu FDDS z 2019 roku osoby, które słyszały o patotreściach, wskazywały, skąd się o nich dowiedziały. Można było podać kilka odpowiedzi.

• 53% usłyszało o nich od kogoś znajomego.
• 30% trafiło na nie przypadkiem, na przykład jako materiał polecany przez serwis lub aplikację.
• 29% usłyszało o nich w mediach, na przykład w telewizji.
• 27% dostało odnośnik od znajomych.

Autorzy raportu zwracają uwagę na jedną zależność. Przypadkowe wyświetlenie materiału i otrzymanie odnośnika częściej kończyły się obejrzeniem niż sama rozmowa lub informacja z mediów. Innymi słowy: o tym, czy dziecko obejrzy, często decyduje to, co podsunie mu ekran i grupa klasowa.

Wycinki zamiast długich transmisji

Wśród oglądających 73% wskazało shoty, czyli krótkie fragmenty transmisji. Same transmisje oglądało 45%, a wpisy w mediach społecznościowych z takimi treściami 40% (FDDS, 2019). Nastolatki mówiły badaczom wprost, że w wycinkach „są same najciekawsze fragmenty”.

To ważne przy ustawianiu zabezpieczeń. Zablokowanie jednego kanału nie wystarcza, bo ten sam fragment krąży w wielu kopiach, przeróbkach i filmach z komentarzem.

Patotreści na tle innych szkodliwych treści

Szerszy obraz daje badanie EU Kids Online 2020, w Polsce zrealizowane w szkołach w maju i czerwcu 2018 roku. Wśród polskich uczniów w wieku 12-16 lat 28% widziało w sieci krwawe lub brutalne obrazy co najmniej raz w miesiącu. Średnia dla badanych krajów wyniosła 13%.

W tym samym badaniu 48% polskich nastolatków co najmniej raz w miesiącu widziało wiadomości nienawiści wymierzone w grupy lub osoby, przy średniej 17%. To nie są dane o patostreamach, ale pokazują, że polscy uczniowie stykali się z przemocą na ekranie częściej niż rówieśnicy z większości badanych krajów. Więcej o tym badaniu znajdziecie we wpisie o polskich dzieciach na tle Europy.

Patostreamy widać też w zgłoszeniach. W 2025 roku zespół Dyżurnet.pl oznaczył 827 zgłoszeń jako treści szkodliwe dla osób poniżej 18 lat. W 13% z nich chodziło o patostreamy i ich zapisy. Jedno zgłoszenie mogło trafić do kilku kategorii jednocześnie, więc udziały nie sumują się do 100% (Dyżurnet.pl, raport za 2025 rok).

Dlaczego młodzi oglądają szkodliwe transmisje?

Najczęstsza odpowiedź jest prosta i mało sensacyjna. W badaniu FDDS z 2019 roku 75% oglądających podało ciekawość. Jedna z uczestniczek wywiadu powiedziała, że gdy o kimś słyszy, chce sama sprawdzić, czy to prawda.

Pozostałe motywy padały znacznie rzadziej: nuda i zabicie czasu (29%), rozrywka (24%) oraz chęć bycia na czasie (10%). Odpowiedzi można było łączyć.

Rola grupy rówieśniczej

Liczba 10% przy „byciu na czasie” może mylić. Z wywiadów grupowych wynika, że cytaty z transmisji wchodzą do języka klasy i przez pewien czas działają jak modne powiedzonka. Kto ich nie zna, nie rozumie żartów. Jeden z nastolatków ujął to tak: „Ogląda się, żeby nie wypaść z obiegu”.

Dla dorosłych to cenna wskazówka. Dziecko, które obejrzało taki materiał, najczęściej nie szukało przemocy. Chciało zrozumieć, o czym mówią koledzy.

Pieniądze i popularność

Drugi wątek to zarabianie. 38% wszystkich badanych zgodziło się ze zdaniem, że zamieszczanie takich nagrań to dobry sposób na zarobienie pieniędzy (FDDS, 2019). Autorzy raportu uznali ten wynik za niepokojąco wysoki.

Wśród oglądających 18% przyznało, że niektórzy twórcy takich nagrań im imponują, a 5% wpłacało nadawcom pieniądze. 18% udzielało się na czacie podczas transmisji, a 21% należało do zamkniętej grupy prowadzonej przez autora takich treści.

Warto to zestawić z inną liczbą z tego samego wykresu. Najczęstszą reakcją na obejrzany materiał było oznaczenie go jako nielubiany: zrobiło tak 47% oglądających. Udostępniało go znajomym 33%.

Co nastolatki myślą o patotreściach?

Tu badania przynoszą najwięcej otuchy. Młodzi oceniają te materiały znacznie surowiej, niż zakładają dorośli.

Większość widzi szkodę.
87% badanych nastolatków uznało, że patotreści są szkodliwe i mogą zachęcać do naśladowania. 82% chciało, żeby były zakazane w internecie (FDDS, 2019).

Oglądanie budzi niepokój.
88% osób, które oglądały patotreści, powiedziało, że było to dla nich niepokojące doświadczenie. Co czwarta osoba (23%) miała takie odczucia wielokrotnie.

Mało kto to lubi.
Tylko 20% oglądających zadeklarowało, że lubi takie materiały. 38% uważało, że pokazują one prawdziwe życie.

Młodsi też są w zasięgu.
59% badanych uznało, że patotreści są popularne wśród dzieci w wieku 10-12 lat. To opinia nastolatków o młodszych, a nie pomiar, ale warto ją znać.

Nowsze dane potwierdzają ten krytyczny stosunek. W badaniu zleconym przez Rzecznika Praw Dziecka jesienią 2024 roku wzięło udział 1604 uczniów w wieku 12-17 lat. 55% z nich zaliczyło patotreści do najbardziej szkodliwych zjawisk w internecie. Dla porównania hejt wskazało 84% (raport „Perspektywa (dla) dzieci i młodzieży”). O innych wynikach tego badania piszemy we wpisie o badaniach i wystąpieniach Rzecznika Praw Dziecka.

Co specjaliści mówią o skutkach?

Autorki rozdziału o wpływie patotreści w raporcie FDDS piszą ostrożnie: długofalowych skutków nie da się przewidzieć, bo zależą od wieku, dojrzałości i doświadczeń dziecka. Wskazują jednak, czego można się spodziewać.

• Dziecko może zacząć postrzegać świat jako groźny i stracić poczucie bezpieczeństwa.
• Mogą się utrwalać nieprawdziwe przekonania o ludziach i relacjach.
• Materiały mogą zachęcać do zachowań szkodliwych dla zdrowia.
• Pojawiają się niepokój, lęk, obniżony nastrój albo nadmierne pobudzenie.
• Z czasem słabnie wrażliwość na przemoc i poniżanie, bo stają się czymś zwyczajnym.

To wnioski z pracy terapeutycznej i z wcześniejszych badań nad przemocą w mediach, a nie wynik pomiaru na polskich widzach patostreamów. Takiego pomiaru skutków w Polsce dotąd nie opublikowano w żadnym ze źródeł, do których dotarliśmy.

Ile rodzice wiedzą o tym, co ogląda dziecko?

Mniej, niż sądzą. W każdej edycji badania NASK odsetek rodziców pewnych, że dziecko ogląda patostreamy, był niższy od odsetka nastolatków, którzy to potwierdzali.

W 2024 roku było to 9% rodziców wobec 22% nastolatków. Dwa lata wcześniej 13% wobec 26%. W 2020 roku 12% wobec 17%. Różnica wynosi więc od kilku do kilkunastu punktów procentowych.

Najważniejsza liczba to „trudno powiedzieć”

W 2024 roku 62% rodziców odpowiedziało, że dziecko nie ogląda takich transmisji, a 29% wybrało odpowiedź „trudno powiedzieć”. W 2020 roku tej odpowiedzi udzieliło 22% rodziców. Niepewność dorosłych zatem rośnie.

Autorzy raportu tłumaczą to zwyczajnie. Rodzic dowiaduje się o takich nagraniach dopiero wtedy, gdy dziecko samo o nich opowie. Nie ma w tym winy rodziców: krótki wycinek obejrzany na własnym telefonie nie zostawia śladu, który dorosły mógłby zauważyć.

Podobną rozbieżność widać przy internetowych wyzwaniach. Udział w co najmniej jednym w ciągu roku zadeklarowało 26% nastolatków, a wiedziało o tym 11% rodziców (NASK, 2024). Szerzej opisujemy to zjawisko we wpisach o rozbieżności między przekonaniami rodziców a badaniami oraz o ankietach obu stron.

Czy dorośli rozmawiają z dziećmi o patotreściach?

Częściej, niż można by się spodziewać. W badaniu FDDS z 2019 roku 59% nastolatków powiedziało, że jakiś dorosły rozmawiał z nimi na ten temat. Najczęściej była to mama (47%), rzadziej tata (31%).

Szkoła wypadła słabiej. Rozmowę z nauczycielem lub nauczycielką wskazało 16% badanych, a z psychologiem lub pedagogiem szkolnym 6%. Jeśli pracujecie w szkole, to pole, na którym najłatwiej coś zmienić.

Jak rozmawiać z nastolatkiem o patotreściach?

Z badań wynika kilka praktycznych wniosków. Skoro większość młodych sama uważa te materiały za szkodliwe, rozmowa nie musi być wykładem. Wystarczy dać dziecku miejsce, żeby powiedziało to, co już myśli.

1. Zacznijcie od pytania, a nie od zakazu. Na przykład: „Słyszałam o transmisjach, w których ludzie robią sobie krzywdę dla pieniędzy. Mówi się o tym u Was w klasie?”.
2. Zapytajcie o odczucia. Skoro 88% oglądających czuło niepokój, pytanie „jak się po tym czułeś?” zwykle trafia w coś prawdziwego.
3. Nie karzcie za szczerość. Dziecko, któremu po wyznaniu zabrano telefon, następnym razem nic nie powie.
4. Porozmawiajcie o pieniądzach. Wyjaśnijcie, że nadawca zarabia na wpłatach widzów, więc im bardziej szokuje, tym więcej dostaje.
5. Ustalcie, co zrobić z odnośnikiem od kolegi. Najprostsza zasada: nie przesyłać dalej i nie komentować, bo każda reakcja zwiększa zasięg.
6. Umówcie się, że dziecko może przyjść do Was z każdym nagraniem, które je przestraszyło, także o północy.

Jeśli rozmowa się nie klei, pomocne mogą być pytania, które otwierają rozmowę o życiu w sieci.

Co można ustawić i zgłosić?

Ustawienia nie zastąpią rozmowy, ale ograniczają przypadkowe trafienia, a to one, jak pokazały badania, często prowadzą do pierwszego obejrzenia.

Ograniczenia wiekowe.
YouTube może oznaczyć film jako przeznaczony dla dorosłych. Takiego materiału nie zobaczy osoba niezalogowana ani zalogowana na konto osoby poniżej 18 lat. Zasady opisuje pomoc YouTube o materiałach z ograniczeniami wiekowymi.

Tryb ograniczonego dostępu.
To opcjonalne ustawienie, które odfiltrowuje treści potencjalnie przeznaczone dla dorosłych. Sposób włączenia znajdziecie w pomocy YouTube. Żaden filtr nie daje pełnej ochrony, dlatego traktujcie go jako uzupełnienie rozmowy.

Zgłoszenie do serwisu.
Każdy film, transmisję i kanał można zgłosić. Kroki opisuje pomoc YouTube o zgłaszaniu nieodpowiednich treści, a my rozpisaliśmy je we wpisie o zgłaszaniu filmów i komentarzy na YouTube.

Zgłoszenie do Dyżurnet.pl.
Zespół działający w NASK przyjmuje zgłoszenia treści szkodliwych dla dzieci, w tym patotreści, przez formularz na stronie dyzurnet.pl, pocztą elektroniczną i w aplikacji mobilnej.

Jeśli w transmisji dochodzi do pobicia, znęcania się albo udziału dziecka, to może być przestępstwo i sprawa dla policji. Ten tekst nie zastępuje porady prawnika.

Czego te badania nie mówią? Ograniczenia danych

Każdą z przytoczonych liczb warto cytować razem z zastrzeżeniami. Oto najważniejsze.

To deklaracje, a nie pomiar.
Wszystkie badania opierają się na ankietach. Część uczniów może ukrywać oglądanie, a część nie wie, czy to, co widziała, było patostreamem. W badaniu NASK odpowiedź „trudno powiedzieć” wybrało od 10% do 16% nastolatków.

Różne definicje i pytania.
FDDS pytała o patotreści i ostatnie 12 miesięcy. NASK pyta o transmisje i o zwyczaj. Wyników tych dwóch badań nie wolno zestawiać w jednym szeregu czasowym.

Mała próba w badaniu motywów.
Badanie FDDS objęło 400 osób, a pytania o motywy zadano tylko oglądającym, czyli 146 osobom. Przy takiej liczbie różnice kilku punktów procentowych nie mają znaczenia.

Dane o motywach są z 2019 roku.
Od tego czasu zmieniły się serwisy, formaty i nadawcy. Nikt nie powtórzył w Polsce tak szczegółowego badania, więc nie wiemy, czy ciekawość nadal wygrywa z rozrywką w takiej samej proporcji.

Brak danych o młodszych dzieciach.
Żadne z przytoczonych badań nie objęło dzieci poniżej 12 lat. O tej grupie wiemy tylko tyle, ile sądzą o niej starsi uczniowie.

Rodzice i dzieci jako dwie grupy.
Raporty NASK porównują odpowiedzi wszystkich badanych rodziców z odpowiedziami wszystkich badanych uczniów. Nie pokazują, czy konkretny rodzic pomylił się co do własnego dziecka.

Brak pomiaru skutków.
Wiemy, ilu nastolatków ogląda i co o tym myśli. Nie mamy polskich badań, które śledziłyby tych samych uczniów przez kilka lat i sprawdzały, co oglądanie zmienia w ich zachowaniu.

Podsumowanie: co naprawdę wiemy o patotreściach i nastolatkach

Patostreamy ogląda mniej więcej co piąty lub co czwarty uczeń starszych klas, a kontakt z jakąkolwiek formą patotreści w ciągu roku miał w 2019 roku więcej niż co trzeci nastolatek w wieku 13-15 lat. Odsetki wahają się z edycji na edycję i nie układają się w trend.

Młodzi oglądają głównie z ciekawości i po to, żeby rozumieć rozmowy rówieśników. Większość ocenia te materiały źle, czuje po nich niepokój i chciałaby, żeby zniknęły z sieci. Rodzice wiedzą o tym mniej, niż sądzą, a prawie co trzeci przyznaje, że nie wie.

To dobra wiadomość dla dorosłych: nie trzeba przekonywać nastolatka, że takie treści szkodzą. Wystarczy spokojnie zapytać, co widział i jak się z tym czuje, a potem razem ustalić, co robić z kolejnym odnośnikiem.

Gdzie szukać pomocy?

Fundacja Usuwanie Hejtu pomaga przygotować zgłoszenia do serwisów i prowadzi je do końca, pomaga zabezpieczyć materiał oraz kieruje do prawnika lub psychologa. Fundacja nie ustala tożsamości autorów poza drogą prawną i nie zastępuje prawnika. Kontakt: tel. 222 900 142, e-mail biuro@usuwaniehejtu.pl. Sprawy dzieci prowadzimy zawsze z udziałem dorosłego opiekuna.

Dziecko lub nastolatek, którego przestraszyło obejrzane nagranie, może zadzwonić pod numer 116 111. Rodzice i nauczyciele mogą skorzystać z numeru 800 100 100. Szkodliwe materiały można zgłosić do zespołu Dyżurnet.pl. Gdy w transmisji komuś dzieje się krzywda i zagrożone jest życie lub zdrowie, dzwońcie pod numer 112.

Działania Fundacji można wesprzeć darowizną na stronie usuwaniehejtu.pl.

Najczęściej zadawane pytania

1. Co to są patotreści?
To wulgarne materiały w internecie pokazujące między innymi upijanie się, bicie, poniżanie i namawianie do przemocy. Obejmują transmisje na żywo, krótkie wycinki z nich, wpisy i memy. Tak opisała je Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę w badaniu z 2019 roku.

2. Czym patostream różni się od patotreści?
Patostream to transmisja na żywo, a patotreści to pojęcie szersze, które obejmuje także nagrania i wycinki. Dlatego badania pytające o patotreści dają wyższe odsetki niż te, które pytają tylko o transmisje.

3. Ilu nastolatków w Polsce ogląda patostreamy?
W badaniu NASK z 2024 roku potwierdziło to 22% uczniów klas 7-8 szkół podstawowych i klas 1-2 szkół ponadpodstawowych. We wcześniejszych edycjach było to 23% (2018), 17% (2020) i 26% (2022).

4. Czy oglądanie patotreści wśród młodzieży rośnie?
Dane NASK z lat 2018-2024 nie pokazują stałego wzrostu ani spadku. Autorzy raportu piszą wprost, że zmiany nie układają się w jednolity trend.

5. Dlaczego nastolatki oglądają patostreamy?
Najczęściej z ciekawości, którą w badaniu FDDS z 2019 roku wskazało 75% oglądających. Dalej są nuda, rozrywka i chęć rozumienia tego, o czym mówią rówieśnicy.

6. Czy nastolatki lubią patotreści?
W większości nie. W badaniu FDDS tylko 20% oglądających powiedziało, że lubi takie materiały, a 88% uznało ich oglądanie za niepokojące doświadczenie.

7. Czy rodzice wiedzą, że dziecko ogląda patostreamy?
Często nie. W badaniu NASK z 2024 roku pewnych tego było 9% rodziców przy 22% nastolatków, a 29% rodziców odpowiedziało, że trudno im powiedzieć.

8. Od jakiego wieku dzieci mają kontakt z patotreściami?
Przytoczone badania objęły osoby od 12 lub 13 lat, więc dla młodszych dzieci nie ma pomiaru. Wiadomo tylko, że 59% nastolatków badanych w 2019 roku uważało takie treści za popularne wśród dzieci w wieku 10-12 lat.

9. Gdzie nastolatki najczęściej widzą patotreści?
Najczęściej w krótkich wycinkach z transmisji, które wskazało 73% oglądających w badaniu FDDS. Same transmisje na żywo oglądało 45%, a wpisy w mediach społecznościowych 40%.

10. Czy patotreści szkodzą dziecku?
Specjaliści FDDS wskazują na ryzyko lęku, obniżonego nastroju, fałszywych przekonań o ludziach i słabnącej wrażliwości na przemoc. Zastrzegają, że skutki zależą od wieku i sytuacji dziecka, a polskich badań mierzących je przez dłuższy czas brakuje.

11. Co zrobić, gdy dziecko przyzna się, że ogląda patostreamy?
Podziękujcie za szczerość i zapytajcie, co widziało i jak się z tym czuje. Kara w takiej chwili zwykle kończy rozmowy na przyszłość, a spokojna reakcja je otwiera.

12. Czy blokada kanału wystarczy?
Nie w pełni, bo te same fragmenty krążą w wielu kopiach i przeróbkach. Ustawienia serwisu ograniczają przypadkowe trafienia, ale najlepiej działają razem z rozmową.

13. Gdzie zgłosić patostream?
W serwisie, w którym jest nadawany, przez funkcję zgłaszania treści, oraz do zespołu Dyżurnet.pl działającego w NASK. Gdy w transmisji komuś dzieje się krzywda, trzeba zadzwonić pod numer 112.

14. Czy szkoła powinna rozmawiać z uczniami o patotreściach?
Tak, a jest tu wiele do nadrobienia. W badaniu FDDS z 2019 roku tylko 16% nastolatków wskazało, że rozmawiał z nimi o tym nauczyciel, a 6%, że psycholog lub pedagog szkolny.

15. Na ile wiarygodne są dane o patotreściach?
To rzetelne badania ankietowe, ale oparte na deklaracjach uczniów i rodziców. Różnią się definicją i sposobem zadania pytania, a najdokładniejsze badanie motywów pochodzi z 2019 roku i objęło 400 osób.

Źródła

• Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę we współpracy z Rzecznikiem Praw Obywatelskich, 2019: Patotreści w internecie. Raport o problemie (badanie z marca i kwietnia 2019 r.)
• Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę, 2019: Patotreści w internecie (2019) - opis badania i próby
• NASK - Państwowy Instytut Badawczy, 2021: Nastolatki 3.0. Raport z ogólnopolskiego badania uczniów (edycja 2020, porównanie z 2018)
• NASK - Państwowy Instytut Badawczy, 2023: Nastolatki 3.0. Raport z ogólnopolskiego badania uczniów i rodziców (badanie z 2022 r.)
• NASK - Państwowy Instytut Badawczy, 2025: Nastolatki. Raport badawczy (badanie z 2024 r.)
• NASK - Państwowy Instytut Badawczy, 2026: Dyżurnet.pl - Raport 2025
• EU Kids Online, London School of Economics and Political Science, 2020: EU Kids Online 2020: Survey results from 19 countries (badanie w Polsce z 2018 r.)
• Rzecznik Praw Dziecka, 2025: Perspektywa (dla) dzieci i młodzieży. Stan realizacji praw dziecka w Polsce (badanie z 2024 r.)
• Pomoc YouTube, 2026: Materiały z ograniczeniami wiekowymi
• Pomoc YouTube, 2026: Włączanie i wyłączanie trybu ograniczonego dostępu w YouTube
• Pomoc YouTube, 2026: Zgłaszanie nieodpowiednich filmów, kanałów i innych treści na YouTube
• NASK - Państwowy Instytut Badawczy, 2026: Dyżurnet.pl - zgłaszanie nielegalnych i szkodliwych treści

A jak jest w Waszym domu lub klasie? Napiszcie w komentarzu

Czy Wasze dziecko lub uczniowie sami zaczęli kiedyś rozmowę o takiej transmisji i co ją wywołało? Jakich danych o patotreściach brakuje Wam najbardziej w pracy z młodzieżą albo przy pisaniu o tym temacie? Prosimy, żeby w komentarzach nie podawać nazwisk ani danych innych osób, także nazw kanałów i pseudonimów nadawców.